GEÇMİŞTE YAŞIYORSUNUZ: İngilizce çalışma notları

Hey, Vsauce.

Selam, Vsauce.

Michael here and today we are going to be talking about the past.

Ben Michael; bugün geçmişten söz edeceğiz.

But not like history.

Ama tarih anlamındaki geçmişten değil.

In fact, we will be talking about what we call now, Dilbilgisi

Aslında “şimdi” dediğimiz şeyi,

this very newest moment in time.

zamanın bu en yeni anını konuşacağız.

And the fact that we can never really be aware of or live in what we call now

Ayrıca “şimdi” dediğimiz şeyin hiçbir zaman gerçekten farkında olamayacağımızdan ya da onun içinde yaşayamayacağımızdan söz edeceğiz,

because it takes time for our brain to process the information about what's happening now.

çünkü beynimizin şu anda olup bitenlerle ilgili bilgileri işlemesi zaman alır.

And it takes time for that information to get from the rest of our body to our brain.

Bu bilgilerin vücudumuzun geri kalanından beynimize ulaşması da zaman alır.

In fact,

Hatta,

the taller you are,

boyunuz ne kadar uzunsa,

the further back from now,

“şimdi”nin o kadar gerisinde kalır,

the further back in the past you live.

geçmişin o kadar uzak bir noktasında yaşarsınız.

But more importantly,

Ama daha da önemlisi,

why do we call emotional relationship-based movies targeted at females,

kadınlara yönelik, duygusal ilişkileri konu alan filmlere

chick flicks?

neden “chick flick” diyoruz?

Well,

Peki,

for the answers to these questions,

bu soruların yanıtlarını bulmak için

we're going to start with the flash lag effect.

flaş gecikmesi etkisiyle başlayacağız.

David Eagleman has done some amazing research on this effect.

David Eagleman bu etki üzerine olağanüstü araştırmalar yaptı.

It's what occurs when a participant looks at a ring moving around in a circle.

Bu etki, bir katılımcı çember boyunca hareket eden bir halkaya baktığında ortaya çıkar.

A light is flashed exactly in the middle of the ring.

Halkanın tam ortasında bir ışık çakar.

This is exactly what the photons landing on their retinas represent.

Retinalarına ulaşan fotonların gösterdiği görüntü tam olarak budur.

But when asked what they saw, Dilbilgisi

Ama ne gördükleri sorulduğunda,

participants responded that they saw this.

katılımcılar bunu gördüklerini söylediler.

Now,

Şimdi,

for the longest time, Kalıp ifadeler

çok uzun bir süre boyunca,

it was hypothesized that people said this because our brains guess ahead. Kelime

insanların böyle söylemesinin nedeninin beynimizin ileriyi tahmin etmesi olduğu varsayıldı.

Our brain assumed that the ring would continue doing what it had been doing Dilbilgisi

Beynimiz, halkanın yapmakta olduğu şeyi sürdürmeye devam edeceğini varsayıyordu

and figured it would be safer to go ahead and say that the ring was already a bit ahead of the light. Kalıp ifadeler

ve halkanın ışıktan biraz ileride olduğunu söylemenin daha güvenli olacağına karar veriyordu.

But Eagleman wanted to know what would happen Dilbilgisi

Ama Eagleman ne olacağını bilmek istedi:

if when that flash of light occurred in the middle of the ring,

Halkanın ortasında o ışık çaktığı anda

the ring all of a sudden reversed direction Kalıp ifadeler

halka birden yönünü tersine çevirip

and spun around the other way.

diğer tarafa dönseydi ne olurdu?

If our brains really are guessing ahead, Dilbilgisi

Beynimiz gerçekten ileriyi tahmin ediyorsa,

participants should still say that they saw this

katılımcıların yine bunu gördüklerini söylemeleri gerekirdi;

because the brain figured that the ring would be there

çünkü beyin halkanın orada olacağını düşünmüş

and was surprised when it went the other direction.

ve halka diğer yöne gidince şaşırmış olurdu.

But instead,

Ama bunun yerine,

participants said that they saw this.

katılımcılar bunu gördüklerini söylediler.

Now,

Peki,

how could they have seen this if they had no way of knowing that the ring was going to reverse direction? Kalıp ifadeler

halkanın yön değiştireceğini bilmeleri mümkün değilse bunu nasıl görmüş olabilirlerdi?

Were their brains clairvoyant?

Beyinleri durugörü yeteneğine mi sahipti?

Can our brains see into the future?

Beynimiz geleceği görebilir mi?

As it turns out, Anlatım akışı

Anlaşılan,

no.

hayır.

What's really happening here is that our eyeballs are receiving an image,

Aslında olan şu: Gözlerimiz bir görüntü alıyor,

an image of a flash of light inside a ring.

yani bir halkanın içindeki ışık parlamasının görüntüsünü.

But then our brains wait a little bit to make sure that we have the full story. Deyimler

Ama sonra beynimiz, tüm hikâyeyi bildiğimizden emin olmak için biraz bekliyor.

And as the ring begins to reverse direction,

Halka yönünü tersine çevirmeye başlayınca,

that new information is incorporated into what we actually sense, Kalıp ifadeler

bu yeni bilgi gerçekten algıladığımız şeye dâhil ediliyor

and we become aware of the wrong version of now.

ve biz “şimdi”nin yanlış bir sürümünün farkına varıyoruz.

By doing more studies with rings traveling at different speeds, Dilbilgisi

Eagleman, farklı hızlarda hareket eden halkalarla daha fazla çalışma yaparak

Eagleman was able to determine that what we are aware of as now,

“şimdi” diye algıladığımız şeyin,

what our brain tells us is happening,

beynimizin bize şu anda olduğunu söylediği olayın

actually happened 80 milliseconds in the past.

aslında 80 milisaniye önce gerçekleştiğini belirledi.

Now,

Şimdi,

80 milliseconds is not a lot of time,

80 milisaniye uzun bir süre değil,

but it's a little scary to think that our brain has no physical way of knowing, Dilbilgisi

ama beynimizin fiziksel olarak şimdiyi bilmesinin,

being aware of,

onun farkında olmasının

or even living anywhere but slightly in the past.

hatta yakın geçmiş dışında herhangi bir anda yaşamasının imkânsız olduğunu düşünmek biraz ürkütücü.

Nerve impulses travel through our body at a top speed of around 250 mi/h. Kalıp ifadeler

Sinir uyarıları vücudumuzda saatte yaklaşık 250 millik bir azami hızla ilerler.

But now,

Ama şimdi,

look at Bill Warner on a motorcycle.

motosikletli Bill Warner'a bakın.

He's going really fast.

Gerçekten çok hızlı gidiyor.

In fact,

Hatta,

he's going 278 mi/h,

saatte 278 mil hızla gidiyor;

which means that this guy on a motorcycle is traveling faster than my brain can even figure out what now is.

yani motosikletli bu adam, beynimin “şimdi”nin ne olduğunu çözebileceğinden bile daha hızlı hareket ediyor.

Keep in mind that 250 mi/h is the top speed for neural impulses within our body. Ton ve niyet

Unutmayın, vücudumuzdaki sinir uyarılarının azami hızı saatte 250 mildir.

If I tap my nose and tap my toes at the exact same time,

Burnuma ve ayak parmaklarıma tam olarak aynı anda dokunursam,

it feels instantaneous,

ikisi birden anında olmuş gibi gelir;

even though there is no physical way that the brain could actually be receiving that.

oysa beynin iki sinyali gerçekten aynı anda alabilmesi fiziksel olarak mümkün değildir.

Because when I tap my nose,

Çünkü burnuma dokunduğumda,

the message goes right into my brain.

mesaj doğrudan beynime gider.

But when I tap my toes,

Ama ayak parmaklarıma dokunduğumda,

the message has to travel across the entire length of my body.

mesajın tüm vücudum boyunca yol alması gerekir.

The brain waits momentarily to make sure that there's nothing else going on or coming in

Beyin, başka bir şey olmadığından veya başka bir bilgi gelmediğinden emin olmak için bir an bekler,

and then corroborates all that information and we become aware that the taps were indeed instantaneous. Kelime

sonra tüm bilgileri karşılaştırır ve dokunuşların gerçekten aynı anda olduğunu algılarız.

But we don't become aware of that tap until the brain is sure,

Ama beyin emin olana kadar o dokunuşu algılamayız;

which means that the taller you are, Dilbilgisi

bu da boyunuz ne kadar uzunsa,

the longer the brain has to wait for that physical message to come from your toes,

beynin ayak parmaklarınızdan gelen o fiziksel mesajı o kadar uzun süre beklemesi,

the further behind you technically are in actually feeling the touch.

dokunuşu gerçekten hissetmekte teknik olarak o kadar geride kalmanız demektir.

The further back in the past you're living.

Geçmişin o kadar gerisinde yaşarsınız.

When there's a delay like that between sensory information or brain processing,

Duyusal bilgilerde veya beynin işleme sürecinde böyle bir gecikme olduğunda,

we become used to that delay and begin to just see them as instantaneous events, Notlar

bu gecikmeye alışır ve olayları anlıkmış gibi görmeye başlarız;

which leads to some weird behavior.

bu da bazı tuhaf davranışlara yol açar.

If participants are pushing a button that causes a light to flash with a delay between the two actions of about 80 milliseconds,

Katılımcılar, basıldıktan yaklaşık 80 milisaniye sonra bir ışığı yakan düğmeye basarlarsa,

they will learn that it's instantaneous.

bunun anında gerçekleştiğini öğrenirler.

But if the researchers shorten that distance so that now when the button is pushed,

Ama araştırmacılar bu aralığı kısaltır ve artık düğmeye basıldığında

the light flashes in only say 40 milliseconds,

ışık yalnızca, diyelim ki, 40 milisaniye sonra yanarsa,

the participants even though they are actually causing the light to come on, Öbek fiiller

katılımcılar ışığı aslında kendileri yakıyor olsalar bile

will deny it and they'll say,

bunu reddedip şöyle derler:

"No way, that came on before I pushed the button. Ton ve niyet

“Olamaz, o ışık ben düğmeye basmadan önce yandı.

I didn't do it."

Ben yapmadım.”

That was also a flash of light.

Bu da bir ışık parlamasıydı.

But light bulbs don't receive a continuous direct stream of electricity through the wire.

Ama ampuller, kablodan geçen kesintisiz ve doğrudan bir elektrik akımı almaz.

Instead,

Bunun yerine,

they receive alternating current in most businesses and households. Kültür

çoğu iş yerinde ve evde alternatif akım alırlar.

So,

Yani,

the filament is actually being excited and then left alone about 50 to 60 times a second. Kelime

filamana saniyede yaklaşık 50 ila 60 kez enerji verilir, sonra enerji kesilir.

But our eyeballs don't notice any flicker for a few reasons. Anlatım akışı

Ama gözlerimiz birkaç nedenden dolayı hiçbir kırpışmayı fark etmez.

One,

Birincisi,

it's happening really fast.

bu çok hızlı gerçekleşir.

But mainly because that filament continues to be super hot during that little gap in time.

Ama asıl neden, o kısacık boşlukta filamanın çok sıcak kalmaya devam etmesidir.

The only way to really see this flicker is to use a high frame rate camera Dilbilgisi

Bu kırpışmayı gerçekten görmenin tek yolu, yüksek kare hızlı bir kamera kullanmaktır.

when a light bulb is being turned on or off so it's cooler.

Bunu ampul açılırken ya da kapanırken, yani daha soğukken çekmek gerekir.

There's the flicker.

İşte kırpışma.

But you know what else flickers? Anlatım akışı

Peki başka ne kırpışır, biliyor musunuz?

A film projector.

Bir film projektörü.

It's easy to think that a film projector works merely because a roll of film is dragged across a light source. Anlatım akışı

Bir film projektörünün yalnızca bir film şeridi ışık kaynağının önünden çekildiği için çalıştığını düşünmek kolaydır.

But if that were the case, Dilbilgisi

Ama durum böyle olsaydı,

a movie screen would be a blur of fast-moving images.

sinema perdesi hızla hareket eden görüntülerden oluşan bulanık bir görüntüye dönüşürdü.

Instead,

Bunun yerine,

a shutter is used.

bir obtüratör kullanılır.

The shutter opens and closes to let an image hit the screen

Obtüratör açılıp kapanarak bir görüntünün perdeye yansımasını sağlar;

and then when shut,

kapandığında

the next image comes into place

bir sonraki görüntü yerine geçer,

and it opens and puts that on the screen.

ardından obtüratör açılarak onu perdeye yansıtır.

Now,

Şimdi,

early films were shot at only about 16 frames per second. Kelime

ilk filmler saniyede yalnızca yaklaşık 16 kare hızında çekiliyordu.

So,

Bu yüzden,

sitting in the theater,

sinemada otururken,

you would see a bright image flashed 16 times on the screen,

perdede saniyede 16 kez parlak bir görüntünün yanıp söndüğünü görürdünüz;

which was not fast enough to not be noticeable. Dilbilgisi

bu, fark edilmeyecek kadar hızlı değildi.

So,

Dolayısıyla,

movies flickered,

filmler kırpışıyordu;

which is why they were called flicks, Kültür

bu nedenle onlara “flicks” deniyordu

which is where we get the word chick flick.

ve “chick flick” sözü de buradan geliyor.

All right,

Pekâlâ,

I'm going to go now. Deyimler

şimdi gidiyorum.

And of course,

Elbette,

by now,

“şimdi” derken

I mean I will leave 80 milliseconds before you become aware that I've left.

siz gittiğimi fark etmeden 80 milisaniye önce ayrılacağımı kastediyorum.

I put three links to previous Vsauce videos in the description

Açıklamaya önceki Vsauce videolarından üç bağlantı koydum;

that are related to this one,

bunlar bu videoyla ilgili,

if you haven't seen them yet.

henüz izlemediyseniz göz atabilirsiniz.

One is about why time feels like it's going faster as we get older.

Biri, yaşlandıkça zamanın neden daha hızlı geçiyormuş gibi geldiğiyle ilgili.

Another is about the frame rate of the eyeball.

Bir diğeri gözün kare hızıyla ilgili.

And the other is about the stopped clock illusion.

Öteki de durmuş saat yanılsamasıyla ilgili.

Have fun and as always,

İyi eğlenceler ve her zamanki gibi,

thanks for watching.

izlediğiniz için teşekkürler.