BUGÜN Nasıl Bir Ay Üssü Kurabiliriz? – Uzay Kolonizasyonu 1: İngilizce çalışma notları

Humans dream about leaving Earth and traveling through the galaxy,

İnsanlar Dünya'yı terk edip galakside seyahat etmenin hayalini kurarlar,

but we were born too early to be part of it. Dilbilgisi

ama biz bunun bir parçası olmak için çok erken doğduk.

Or were we? Anlatım akışı

Yoksa öyle mi?

The reality is we could begin our dream by building a moon base today.

Gerçek şu ki, bugün bir ay üssü inşa ederek hayalimizi gerçekleştirmeye başlayabiliriz.

We actually do have the technology Dilbilgisi

Aslında gerekli teknolojiye sahibiz

and current estimates from NASA and the private sector say it could be done for 20 to 40 billion dollars spread out over about a decade. Öbek fiiller

ve NASA ile özel sektörün güncel tahminleri, bunun yaklaşık on yıla yayılan 20 ila 40 milyar dolarlık bir maliyetle yapılabileceğini söylüyor.

The price is comparable to the International Space Station

Bu bedel, Uluslararası Uzay İstasyonu'nun maliyetiyle

or the budget surplus of Germany in 2017.

veya Almanya'nın 2017'deki bütçe fazlasıyla karşılaştırılabilir.

Not that big an investment really. Dilbilgisi

Aslında o kadar da büyük bir yatırım değil.

The payoff would be immeasurable.

Getirisi ise ölçülemez boyutlarda olacaktır.

The Moon is a sandbox to develop new technologies and exploit unlimited resources.

Ay, yeni teknolojiler geliştirmek ve sınırsız kaynakları kullanmak için bir deneme alanıdır.

It would start a new space race and lay the foundation for us to spread out into the solar system and beyond. Kalıp ifadeler

Yeni bir uzay yarışını başlatacak ve güneş sistemine ile ötesine yayılmamızın temelini atacaktır.

It would create a vast array of new technologies to benefit us on Earth,

Dünyada faydalanabileceğimiz çok çeşitli yeni teknolojiler yaratacaktır,

and we would all be part of it.

ve hepimiz bunun bir parçası olacağız.

So,

Peki,

why aren't we doing it?

bunu neden yapmıyoruz?

Well,

Şey,

sadly,

ne yazık ki,

it's hard to get governments interested in long-term investments in the future of humanity. Kalıp ifadeler

hükümetleri insanlığın geleceğine yönelik uzun vadeli yatırımlarla ilgilenmeye ikna etmek oldukça zordur.

Let's imagine just doing it. Anlatım akışı

Sadece yaptığımızı hayal edelim.

If we start today,

Eğer bugün başlarsak,

how would we build a moon base?

bir ay üssünü nasıl inşa ederdik?

Throughout history,

Tarih boyunca,

colonization happened in phases.

kolonileşme aşamalar halinde gerçekleşmiştir.

In the first phase of the Age of Exploration, Kültür

Keşifler Çağı'nın ilk aşamasında,

of the New World, for example,

örneğin Yeni Dünya'nın keşfinde,

European monarchs funded expeditions to chart and discover

Avrupalı hükümdarlar haritalandırmak ve keşfetmek

and to stake their claims. Kalıp ifadeler

ve hak iddia etmek için keşif gezilerini finanse ettiler.

They planted a flag and set up a camp, Öbek fiiller

Bayrak dikip bir kamp kurdular,

but they didn't stay.

ama orada kalmadılar.

In the second phase,

İkinci aşamada,

small missions set up outposts and settlements were founded,

küçük görevlerle ileri karakollar ve yerleşimler kuruldu,

which were still very dependent on their home countries for supplies. Kalıp ifadeler

ancak bunlar erzak açısından hala kendi ülkelerine çok bağımlıydı.

Some failed,

Bazıları başarısız oldu,

but others survived and established a permanent presence.

ama diğerleri hayatta kaldı ve kalıcı bir varlık oluşturdu.

Only then, in the third phase, Dilbilgisi

Ancak ondan sonra, üçüncü aşamada,

did a true colony form

gerçek bir koloni oluştu,

to which tradesmen and laborers could emigrate,

ve buraya tüccarlar ile işçiler göç ederek,

creating new wealth and opportunities for themselves and their families,

kendileri ve aileleri için yeni zenginlikler ve fırsatlar yarattı,

sending extreme wealth back to their countries of origin. Kalıp ifadeler

ve geldikleri ülkelere muazzam bir zenginlik geri gönderdiler.

When we colonize the Moon,

Ay'ı kolonileştirdiğimizde,

we'll go through the same three phases.

aynı üç aşamadan geçeceğiz.

This time,

Sadece bu sefer,

without murdering millions of innocent people in the process.

bu süreçte milyonlarca masum insanı katletmeden.

The Moon is not a welcoming place for living things.

Ay, canlılar için pek davetkâr bir yer değil.

A moon day lasts 29 Earth days,

Bir ay günü 29 Dünya günü sürer,

with a difference of maybe 300 °C between sunlight and shade.

ve güneş ışığı ile gölge arasında belki de 300 °C'lik bir fark vardır.

There is no atmosphere to shield us from meteorites, Kalıp ifadeler

Bizi göktaşlarından koruyacak bir atmosfer yoktur,

big and small,

irili ufaklı

or cosmic radiation.

ya da kozmik radyasyondan.

Worse still, Anlatım akışı

Daha da kötüsü,

the lunar surface is covered in a layer of nasty jagged dust. Kalıp ifadeler

Ay yüzeyi, tehlikeli ve sivri uçlu bir toz tabakasıyla kaplıdır.

The Moon is hard,

Ay zorlu bir yerdir,

but we're good at doing hard things. Kalıp ifadeler

ama biz zor şeyleri başarmakta iyiyiz.

In the first phase of lunar colonization,

Ay'ın kolonileşmesinin ilk aşamasında,

our explorers proved it can be done,

kaşiflerimiz bunun yapılabileceğini kanıtladılar,

that a new world can be reached.

yeni bir dünyaya ulaşılabileceğini.

This phase started 60 years ago with the Apollo missions. Kültür

Bu aşama 60 yıl önce Apollo görevleriyle başladı.

Since then, Anlatım akışı

O zamandan beri,

satellites like the American Lunar Reconnaissance Orbiter have mapped the Moon, Kültür

Amerikan Lunar Reconnaissance Orbiter gibi uydular Ay'ın haritasını çıkardı,

while rovers like the Chinese Yutu have studied the composition of the lunar surface,

Çin yapımı Yutu gibi keşif araçları ise ay yüzeyinin bileşimini inceledi,

looking for water ice and metals.

su buzu ve metaller aradı.

Phase one is more or less complete. Kelime

Birinci aşama az çok tamamlandı.

We know what we need to know to enter phase two.

İkinci aşamaya geçmek için bilmemiz gerekenleri biliyoruz.

In the second phase,

İkinci aşamada,

astronauts will build the first moon base,

astronotlar ilk ay üssünü inşa edecekler,

and this could begin today.

ve bu bugünden itibaren başlayabilir.

The first small moon base could be completed in a decade.

İlk küçük ay üssü on yıl içinde tamamlanabilir.

The first nation that establishes this base will be akin to the first nations building outposts in the New World 500 years ago. Kelime

Bu üssü kuran ilk ulus, 500 yıl önce Yeni Dünya'da ileri karakollar inşa eden ilk uluslara benzeyecektir.

It's expensive to send rockets to the Moon,

Ay'a roket göndermek oldukça pahalıdır,

so we will send as little as possible.

bu yüzden olabildiğince az şey göndereceğiz.

The base will be light,

Üs hafif bir yapıda olacak,

little more than inflatable habitats for crews of no more than 12, Kelime

12 kişiyi geçmeyen mürettebatlar için şişirilebilir yaşam alanlarından pek bir fazlası olmayacak,

and will be deployed somewhere with natural shelter.

ve doğal bir korunağı olan bir yere kurulacak.

Options include caves,

Seçenekler arasında mağaralar,

like underground lava tube tunnels,

örneğin yer altındaki lav tüpü tünelleri,

or craters near the poles,

veya kutuplara yakın kraterler yer alıyor,

where the days are six months long.

çünkü buralarda günler altı ay sürer.

These astronauts will not stay long.

Bu astronotlar uzun süre kalmayacaklar.

The habitat is likely to be abandoned between missions,

Görevler arasında yaşam alanının terk edilmesi muhtemeldir,

as solar panels cannot generate electricity during the lunar night.

zira ay gecesi boyunca güneş panelleri elektrik üretemez.

But they'll do the groundwork to enable humans to stay permanently. Kalıp ifadeler

Ancak insanların kalıcı olarak kalmasını sağlayacak temel çalışmaları yapacaklar.

Our first crew will consist of scientists and engineers Kalıp ifadeler

İlk mürettebatımız, bilim insanları ve mühendislerden oluşacak,

who will study the composition of the Moon

ki bu ekip Ay'ın bileşimini inceleyecek

and whose experiments will explore ways of using the available lunar material,

ve yapacakları deneylerle mevcut ay malzemesini kullanmanın yollarını arayacak,

say, purifying the lunar ice and turning it into water for human use.

örneğin, ay buzunu arıtıp insanların kullanabileceği suya dönüştürmek gibi.

And water is important for far more than drinking. Dilbilgisi

Ayrıca su, sadece içmekten çok daha fazlası için önemlidir.

They can use it to experiment with growing plants for food.

Onu yiyecek amaçlı bitki yetiştirme deneylerinde kullanabilirler.

Hydrogen fuel cells will store power through the long night,

Hidrojen yakıt hücreleri, uzun gece boyunca enerji depolayarak

extending astronauts' stays.

astronotların kalış süresini uzatacaktır.

And most importantly,

Ve en önemlisi,

it can be split into hydrogen and oxygen,

hidrojen ve oksijene,

rocket fuel.

yani roket yakıtına dönüştürülebilir.

By harvesting water from the Moon and putting it into orbit, Dilbilgisi

Ay'dan su elde edip onu yörüngeye taşıyarak,

the moon base will supply an orbital depot Kelime

ay üssü yörüngesel bir depoya tedarik sağlayacak,

where scientific missions to Mars and the outer solar system can refuel.

ki burada Mars'a ve dış güneş sistemine giden bilimsel görevler yakıt ikmali yapabilecektir.

Compared to the Earth, Dilbilgisi

Dünya ile karşılaştırıldığında,

it's much easier and cheaper to get things off the Moon into orbit.

Ay'dan yörüngeye bir şeyler fırlatmak çok daha kolay ve ucuzdur.

Colonizing Mars may mean starting from the Moon.

Mars'ı kolonileştirmek, Ay'dan başlamayı gerektirebilir.

But this isn't a true colony,

Ancak bu henüz gerçek bir koloni değil,

not yet.

en azından şimdilik.

The base will be abandoned if funding stops.

Eğer finansman kesilirse üs terk edilecektir.

If we want our base to grow into the third phase,

Üssümüzün üçüncü aşamaya,

into a true colony,

gerçek bir koloniye dönüşmesini istiyorsak,

it must become self-sufficient,

kendi kendine yeter hale gelmeli,

supporting itself via exports to Earth. Dilbilgisi

Dünya'ya ihracat yaparak kendini desteklemelidir.

Now,

Şimdi,

private contractors arrive,

özel yükleniciler geliyor,

looking to get rich off lunar resources and support services. Kalıp ifadeler

ay kaynaklarından ve destek hizmetlerinden zengin olmayı umarak.

If it's cheaper to produce rocket fuel in space,

Uzayda roket yakıtı üretmek daha ucuzsa,

what else can they get rich on?

başka ne üzerinden zengin olabilirler?

They could extract precious metals,

Değerli metalleri çıkarabilirler,

abundant in impact craters,

çarpma kraterlerinde bolca bulunan,

and other raw materials from the lunar regolith. Kelime

ve ay regolitinden diğer ham maddeleri.

One promising possibility is the mining of helium 3,

Umut verici bir olasılık da Helyum-3 madenciliğidir,

an isotope that could one day be used in nuclear fusion reactors,

ki bu, bir gün nükleer füzyon reaktörlerinde kullanılabilecek bir izotoptur,

something the Chinese lunar exploration program is currently looking into. Öbek fiiller

ve Çin'in ay keşif programının da şu sıralar araştırdığı bir konudur.

Future colonists may export helium 3 back to Earth,

Gelecekteki kolonistler Dünya'ya Helyum-3 ihraç edebilir,

providing us with cheap and clean fusion energy.

böylece bize ucuz ve temiz füzyon enerjisi sağlayabilirler.

Asteroids could be pulled into the Moon's orbit and mined.

Asteroitler Ay'ın yörüngesine çekilip madencilik yapılabilir.

With commercial exports to Earth,

Dünya'ya yapılan ticari ihracatla birlikte,

the colony is fully in its third phase,

koloni tamamen üçüncü aşamasına ulaşmış olur,

self-sufficient, and economically productive.

kendi kendine yeten ve ekonomik açıdan üretken bir hale gelir.

Our base will begin using lunar material in its construction projects if it's to continue growing. Dilbilgisi

Büyümeye devam edecekse, üssümüz inşaat projelerinde ay malzemesi kullanmaya başlayacaktır.

Fortunately,

Neyse ki,

lunar soil has all the necessary ingredients to make concrete.

ay toprağı, beton yapmak için gerekli tüm bileşenlere sahiptir.

Robotic mining rigs can sift the lunar dust for organic molecules

Robotik maden sondaj makineleri organik moleküller için ay tozunu eleyebilir

and could be used to build huge structures way too massive to be brought from Earth, Dilbilgisi

ve Dünya'dan getirilemeyecek kadar devasa yapıların inşasında kullanılabilir,

while advances in 3D printing will make it possible to produce almost everything else the crews need. Dilbilgisi

3D baskıdaki ilerlemeler ise mürettebatın ihtiyaç duyduğu diğer hemen her şeyi üretmeyi mümkün kılacaktır.

It's hard to say when exactly the colony becomes self-sustaining. Dilbilgisi

Koloninin tam olarak ne zaman kendi kendine yeterli hale geleceğini söylemek zordur.

Growth is gradual,

Büyüme aşama aşama gerçekleşir,

experiments are replaced by industry,

deneylerin yerini sanayi alır,

and the population steadily reaches the hundreds,

ve nüfus istikrarlı bir şekilde yüzlere ulaşarak

encompassing more than just scientists.

artık sadece bilim insanlarından ibaret olmaz.

Engineers, pilots, and contractors representing countries and corporations will be present.

Ülkeleri ve şirketleri temsil eden mühendisler, pilotlar ve yükleniciler orada bulunacaktır.

Two of these people will make a breakthrough,

Bu insanlardan ikisi bir atılım yapacaktır,

not scientific, Anlatım akışı

bilimsel değil,

but social.

sosyal bir atılım.

They will have the first extraterrestrial child.

Dünya dışı ilk çocuğa sahip olacaklardır.

Throughout history,

Tarih boyunca,

the birth of the first child was celebrated as a moment where the seed of a colony finally and irreversibly took root. Deyimler

ilk çocuğun doğumu, bir koloninin tohumunun nihayet ve geri dönülemez bir şekilde kök saldığı an olarak kutlanmıştır.

Here,

Burada,

it means that the Moon is not just a place for scientists and engineers to work, Anlatım akışı

bu, Ay'ın sadece bilim insanları ve mühendislerin çalışabileceği bir yer olmadığını,

it's a place for people to live,

insanların yaşayabileceği,

to raise a family.

aile kurabileceği bir yer olduğunu ifade eder.

Once this transition happens,

Bu geçiş bir kez gerçekleştiğinde,

the colony grows rapidly,

koloni hızla büyür,

building more habitats and schools and farms

daha fazla yaşam alanı, okul ve çiftlik

and all the things needed to support the growing population.

ve artan nüfusu desteklemek için gereken her şey inşa edilir.

As our colony grows,

Kolonimiz büyüdükçe,

all kinds of new technologies will be invented to sustain it.

onu ayakta tutmak için her türlü yeni teknoloji icat edilecektir.

They might develop crops that efficiently recycle carbon dioxide

Karbondioksiti verimli bir şekilde geri dönüştüren ekinler

or the grow with very little water.

veya çok az su ile büyüyebilen bitkiler geliştirebilirler.

They might find ways to recycle and reuse 100% of their waste,

Atıklarının %100'ünü geri dönüştürmenin ve yeniden kullanmanın yollarını bulabilirler,

technologies that are extremely valuable for Earth.

ki bu teknolojiler Dünya için son derece değerlidir.

They could even build the first space elevator in the solar system.

Hatta güneş sistemindeki ilk uzay asansörünü bile inşa edebilirler.

With a space elevator,

Bir uzay asansörü ile,

spacecraft, astronauts, and raw materials

uzay araçları, astronotlar ve ham maddeler

could be brought back and forth from lunar orbit without needing to use rockets at all. Kalıp ifadeler

hiç roket kullanmaya gerek kalmadan ay yörüngesine getirilip götürülebilir.

The Moon may become a hub for economic activity Kalıp ifadeler

Ay, ekonomik faaliyetler için bir merkeze dönüşebilir,

on a scale that's hard to imagine right now.

şu an hayal edilmesi zor bir ölçekte.

It's hard to say who will own the colony at this point.

Bu noktada koloninin kime ait olacağını söylemek zordur.

Will the first person born on the Moon take the national identity of their parents,

Ay'da doğan ilk kişi ebeveynlerinin ulusal kimliğini mi alacak,

or will a new generation meld together into a new lunar society?

yoksa yeni bir nesil harmanlanarak yeni bir ay toplumu mu oluşturacak?

And when existing treaties that bar any nation from owning the Moon Kelime

Ve herhangi bir ülkenin Ay'a sahip olmasını engelleyen mevcut antlaşmalar

are inevitably rewritten,

kaçınılmaz olarak yeniden yazıldığında,

will the colonists be given a say? Kalıp ifadeler

kolonistlere söz hakkı verilecek mi?

Will they declare their independence from the Earth?

Dünya'dan bağımsızlıklarını ilan edecekler mi?

However it happens, Anlatım akışı

Nasıl gerçekleşirse gerçekleşsin,

the Moon is a perfect sandbox to learn how to colonize the solar system,

Ay, güneş sistemini nasıl kolonileştireceğimizi öğrenmek için mükemmel bir deneme alanı,

the perfect project to unify nations,

ulusları birleştirecek mükemmel bir proje

and the only way to guarantee our survival as a species should something tragic happen on Earth. Dilbilgisi

ve Dünya'da trajik bir şey olması durumunda bir tür olarak hayatta kalmamızı garanti etmenin tek yoludur.

If we ever want to colonize the Milky Way, Dilbilgisi

Samanyolu'nu kolonileştirmek istiyorsak,

we'll have to start somewhere.

bir yerden başlamamız gerekecek.

So,

O halde,

why not start there?

neden oradan başlamıyoruz?

Why not start now? Ton ve niyet

Neden şimdi başlamıyoruz?