Question tag'lerin nasıl kullanılacağını biliyorsun... değil mi? Mini İngilizce Dersi: İngilizce çalışma notları
British Council | English
Video özeti: Bu ders, İngilizcedeki question tag yapılarının bir ifadeyi nasıl onay veya doğrulama isteyen soruya dönüştürdüğünü açıklar; olumlu-olumsuz karşıtlığını, gündelik right? seçeneğini ve tonlamanın kesinlik derecesini nasıl ilettiğini ele alır. Başlıca İngilizce öğrenme noktaları: 1. when a statement is positive, the tag will be negative. / when a statement is negative, the tag will be positive. — Dil Bilgisi ve Cümle Kalıpları: Standart question tag yapılarındaki temel kutupluluk kuralını öğrenin. Ana ifadenin olumlu mu yoksa olumsuz mu olduğunu belirleyip tag bölümünde bunun tersini seçebilir, son fiile bakarak tahminde bulunmak yerine yapıyı doğru kurabilirsiniz. 2. right? — Konuşma Edimbilimi ve Tutum: Bu biçimin, yardımcı fiille zamiri eşleştirmeden bilgiyi kontrol etmek veya karşı tarafın onayını istemek için kullanılan yaygın ve samimi bir yol olduğunu fark edin. Özellikle olumlu ifadelerden sonra daha basit bir doğrulama eki olarak doğal biçimde kullanabilirsiniz. 3. a rising intonation, / a lower level of certainty / need more clarification. — Konuşma Edimbilimi ve Tutum: Yükselen tonlamanın daha düşük kesinlik gösterdiğini ve gerçek bir yanıt ya da ek açıklama istediğini anlayın. Bunu esas olarak onay bekleyen düşen tonlamadan ayırabilir ve iletmek istediğiniz tutuma uygun tonlamayı seçebilirsiniz.
Bu derste
Olumlu bir ifadeden sonra don't you?
don't you?, olumlu You know... ifadesine eklenen olumsuz bir soru etiketidir. know, öznesi you olan geniş zaman yapısında bulunduğu için etikette don't + you kullanılır. İfade ve soru etiketi birlikte onay istemek için kullanılır. Konuşan kişi You know... kısmını büyük olasılıkla doğru kabul eder ve dinleyenden bunu onaylamasını ister.
Alıştırma
Öznesi you olan olumlu bir ifadeye uygun, yaygın kısaltılmış olumsuz soru etiketiyle cümleyi tamamlayın: You enjoy drawing, ____?
Cevabı göster
don't you
There are a lot of ways to ask questions in English,
0:02İngilizcede soru sormanın birçok yolu vardır,
or clauses that we add to the end of a statement Dilbilgisi
0:12veya cümle sonuna eklediğimiz cümleciklerdir
to the end of a statement: soru etiketinin yeri
to the end of a statement ifadesi, soru etiketinin konumunu gösterir. Önce tamamlanmış bir ifade gelir, ardından kısa soru etiketi onun sonuna eklenir. Dizilim ifade + soru etiketi şeklindedir. Yazıda soru etiketi genellikle virgülle ifadeden ayrılır, ancak iki bölüm de aynı cümleye aittir.
Alıştırma
Maya is ready, isn't she? cümlesindeki isn't she? bölümünün doğru konumunu hangi açıklama gösterir?
- Tamamlanmış ifadenin sonunda.
- İfadenin içinde, Maya ile is ready arasında.
- Başta, ifadeden önce.
Cevabı göster
Tamamlanmış ifadenin sonunda.
make A into B: onu bir soruya dönüştürmek
Make A into B, A'yı değiştirerek B hâline getirmek demektir. Kalıp make + A + into + B şeklindedir; A değiştirilen şey, B ise sonuçtur. Burada it, a statement ifadesine gönderme yapar; sonuç ise a question olur. to make... ile başlayan grubun tamamı, soru eklentisi eklemenin amacını belirtir.
Alıştırma
Cümleyi make A into B kalıbıyla tamamlayın: We can ____ this cardboard box ____ a toy car.
Cevabı göster
make · into
And they're very useful if you want to invite agreement Ton ve niyet
0:16Ve karşı tarafın onayını almak istiyorsan
Eklenti sorularıyla onay isteme ve bilgiyi doğrulama
Eklenti soruları konuşmada çoğu zaman iki işlevden birini görür. To invite agreement, konuşmacının zaten bir görüşü olduğu ve dinleyiciyi buna katılmaya yönelttiği anlamına gelir. To check information ise konuşmacının bir şeyin doğru olabileceğini düşündüğü ama onaylamak istediği anlamına gelir. Bu nedenle bir eklenti sorusu her zaman tamamen yeni bilgi istemez. İşlevi, konuşmacının zaten neye inandığına ve nasıl bir yanıt beklediğine bağlıdır.
Alıştırma
Bu cümlelerdeki eklenti sorularını en iyi açıklayan seçeneği seçin: “This cake is delicious, isn't it?” ve “The bus leaves at six, doesn't it?”
- İkisi de tamamen yeni bilgi ister.
- İlki onay ister; ikincisi bilgiyi kontrol eder.
- İlki emir verir; ikincisi konuyu değiştirir.
Cevabı göster
İlki onay ister; ikincisi bilgiyi kontrol eder.
Question tag içinde yardımcı fiil + özne zamiri sırası
Bir question tag oluştururken ana cümleye uygun yardımcı fiili seç ve özneyi temsil eden bir zamir kullan. Yardımcı fiil be, do veya have'in bir biçimi ya da can gibi bir kiplik fiil olabilir. “Invert them both”, ana cümledeki normal özne + yardımcı fiil sırasını question tag içinde yardımcı fiil + zamir olarak değiştirmek demektir: she is, is she olur; Maya can ise can she olur. Olumsuz bir tag'de not, isn't she veya can't she örneklerinde olduğu gibi yardımcı fiille birlikte kalır. Tam isim öznesini ya da ana fiilin tamamını tekrarlama.
Alıştırma
isn't she? gibi bir question tag içinde doğru sözcük sırasını hangi seçenek gösterir?
- özne zamiri + yardımcı fiil
- ana fiil + tam isim öznesi
- yardımcı fiil + özne zamiri
Cevabı göster
yardımcı fiil + özne zamiri
Olumlu cümle + olumsuz tag; olumsuz cümle + olumlu tag
Standart question tag yapılarında ana cümlenin olumlu ya da olumsuz oluşu genellikle tersine çevrilir: olumlu bir cümle olumsuz tag alır, olumsuz bir cümle ise olumlu tag alır. Önce ana cümlede not veya n't olup olmadığına bak. Emma is here olumlu olduğu için Emma is here, isn't she? olur. Emma isn't here olumsuz olduğu için Emma isn't here, is she? olur.
Alıştırma
Hangi cümle standart zıt kutuplu question tag düzenini kullanır?
- They didn't call, did they?
- They called, did they?
- They didn't call, didn't they?
Cevabı göster
They didn't call, did they?
Et voilà: “işte, tamam” demenin hafif bir yolu
“Et voilà”, İngilizceye Fransızcadan geçmiş bir ifadedir. Bu cümlede kurallar açıklandıktan sonra gelir ve “işte”, “tamamdır” ya da “hepsi bu” anlamını taşır. İngilizcede bütün ifade kalıplaşmış bir ünlem olarak kullanılır. Bir açıklamayı hafif bir tonla bitirir veya tamamlanmış bir sonuca dikkat çeker; bu yüzden kelime kelime yorumlanmamalıdır.
Alıştırma
Basit bir gösterimi bitiren biri “Et voilà!” diyor. Bununla ne demek istiyor?
- Konuşan kişi herkesin hemen ayrılmasını istiyordur.
- Sonuç hazırdır veya az önce gösterilmiştir.
- Konuşan kişi malzemeleri bulamıyordur.
Cevabı göster
Sonuç hazırdır veya az önce gösterilmiştir.
Olumsuz geniş zaman cümlesinden sonra does he?
Ana cümle olan your dog doesn't bite, geniş zamanın olumsuz biçimindedir. Ana cümle olumsuz olduğu için soru eki olumlu olur: does he? bite gibi geniş zamandaki normal bir fiille soru eki do veya does kullanılarak kurulur; bite tekrarlanmaz. He, your dog yerine kullanılır çünkü köpekten erkek olarak söz edilmektedir.
Alıştırma
Soru ekini tamamlayın: Your brother doesn't drive, ____?
Cevabı göster
does he
Olumlu be going to cümlesinden sonra aren't you?
You're going to... ifadesi You are going to... ifadesinin kısaltılmış hâlidir; bu yüzden ana cümlenin yardımcı fiili are'dir. Bu yapı gelecekteki bir planı veya beklenen bir eylemi anlatır; burada konuşan kişi, daha sonra yardım edeceğini doğruluyor. Ana cümle olumlu olduğu için soru eki olumsuz olur: aren't you? Bu ek are yardımcı fiilini tekrar eder ve özne zamiri olarak you kullanır. Eki, asıl fiil olan help'e göre değil, cümlenin yardımcı fiil yapısına göre seçin.
Alıştırma
Soru ekini tamamlayın: They are going to visit Grandma tomorrow, ____?
Cevabı göster
aren't they
didn't + fiilin yalın hâlinden sonra did you?
You didn't eat... ifadesi did not veya didn't + fiilin yalın hâli şeklindeki olumsuz simple past yapısını kullanır. Geçmiş zamanı taşıyan ve yardımcı fiil görevi yapan did'dir; eat ise yalın hâlde kalır. Ana cümle olumsuz olduğu için soru eki olumlu olur: did you? Soru ekinde did'i koruyun; eat'i tekrarlamayın ve ate şekline çevirmeyin. Soru eki, karşı tarafın pizzanın tamamını yiyip yemediğini kontrol eder.
Alıştırma
Soru ekini tamamlayın: You didn't finish your homework, ____?
Cevabı göster
did you
If you don't want to think too much about which verb to use,
0:45Hangi fiili kullanacağın hakkında çok fazla düşünmek istemiyorsan,
right? ile gündelik biçimde onay istemek
Bir bildirimin sonunda right?, dinleyenden tüm düşünceyi doğrulamasını ister. Yani söylenenin doğru olup olmadığını sorar. Burada konuşan kişi, bütün kurabiyeleri dinleyenin yediğini teyit etmektedir. Standart bir eklenti sorudan farklı olarak right? hep aynı kalır. Özneye, zamana veya yardımcı fiile göre değişmez.
Alıştırma
Cümleyi sabit ve gündelik onay ifadesiyle tamamlayın: The bus leaves at six, ____?
Cevabı göster
right
right? ifadesini olumlu ve olumsuz bildirimlerden sonra kullanmak
Bir onay ifadesi olarak right?, olumlu bir bildirimin ardından genellikle en kolay anlaşılır ve en doğal biçimde kullanılır: You brought your ticket, right? Olumsuz bir bildirimin ardından da gelebilir: You didn't lose it, right? Bu kullanım gündelik konuşmada mümkündür, ancak doğrulanan olumsuz düşünce bağlam ve tonlamadan açıkça anlaşılmalıdır. Bu esneklik, standart eklenti sorulardaki olumlu-olumsuz karşıtlığıyla aynı şey değildir.
Alıştırma
İfadeyi değerlendirin: Gündelik konuşmada right?, olumlu bir bildirimin ardından genellikle daha doğal olur; ancak bağlam açık olduğunda bazen olumsuz bir bildirimin ardından da gelebilir.
- Yanlış
- Doğru
Cevabı göster
Doğru
get away with it: ciddi sonuçlardan kaçınmak
Burada get away with it, pek iyi olmayan bu seçimi ciddi bir sorun çıkmadan kullanmak demektir. it, olumsuz bir ifadenin ardından right kullanmayı gösterir. get away with something kalıbı genellikle tartışmalı veya tam olarak doğru olmayan bir şeyi yapıp cezadan ya da kötü sonuçlardan kaçınmak anlamına gelir. Dil kullanımıyla ilgili önerilerde “bu yine de kabul edilebilir olabilir” şeklinde daha hafif bir anlam taşıyabilir.
Alıştırma
Cümleyi “normal kuralı bozmasına rağmen ciddi bir sorundan kaçınmak” anlamındaki ifadeyle tamamlayın: This shortcut breaks the usual rule, but we may ____ just this once.
Cevabı göster
get away with it
Ne kadar emin olduğumuzu tonlamayla göstermek
Burada can even use our intonation to show how certain we are, ses perdesindeki hareketin konuşanın güven düzeyi hakkında bilgi eklediğini anlatır. Soru eklentisinde yazılı sözcükler aynı kalırken ses sonda yükselebilir veya alçalabilir. Bu nedenle aynı ifade onay istemek için de gerçekten bilgi sormak için de kullanılabilir. Konuşanın ne kadar emin olduğunu anlamak için yalnızca altyazıya güvenmek yerine soru eklentisindeki ses perdesinin yönünü dinleyin.
Alıştırma
Bir konuşmacı 'You finished the project, didn't you?' diyor. Gerçekten emin değil ve yanıt istiyor. Soru eklentisinde genellikle hangi tonlama seçilir?
- didn't you? üzerinde alçalan tonlama
- didn't you? üzerinde yükselen tonlama
- Cümlenin hiçbir yerinde ses perdesini değiştirmemek
Cevabı göster
didn't you? üzerinde yükselen tonlama
Listen to the difference between these two intonations.
1:06Bu iki tonlama arasındaki farkı dinleyin.
a bit unsure: hafif bir belirsizlik ifade etmek
a bit unsure ifadesinde a bit, “biraz” ya da “azıcık” anlamına gelir. unsure sıfatından önce gelir; bu yüzden ifade, tamamen kararsız olmayı değil, düşük derecede bir belirsizliği anlatır. Burada a bit, tanımlamayı yumuşatır. Karşılaştırmayı, unsure kelimesinin tek başına kullanılmasına göre daha hafif ve daha az kesin gösterir.
Alıştırma
Cümleyi a bit + unsure kullanarak tamamlayın: I'm ____ about my answer.
Cevabı göster
a bit unsure
Did you catch it?: birinin duyup fark etmediğini sormak
Did you catch it? cümlesinde catch, bir şeyi başarıyla duymak, fark etmek veya anlamak demektir. Bir şeyi ellerinizle yakalamak anlamına gelmez. it zamiri, az önce sunulan bir bilgiye veya farka işaret eder. Soru, dinleyenin o noktayı fark edip etmediğini kontrol eder; bu cümlede it, tonlama farkını anlatır.
Alıştırma
Bir antrenör bir kuralı hızlıca açıklayıp “Did you catch it?” diye soruyor. Bu soru ne anlama gelir?
- Kuralın adil olduğuna katıldın mı?
- Kuralı duydun veya anladın mı?
- Kuralı yazdın mı?
Cevabı göster
Kuralı duydun veya anladın mı?
Check out: dikkati bir şeye yöneltmek
Burada Check out, “bir bak” veya “dikkat et” anlamına gelir. Dinleyenin dikkatini, konuşmacının fark edilmesini istediği ölçeğe yöneltir.
Alıştırma
Cümleyi “ilgiyle bakmak” anlamındaki gayriresmî phrasal verb ile tamamlayın: ____ this photo of Saturn.
Cevabı göster
Check out
Falling intonation: yüksek kesinlik ve doğrulama
Bir question tag'de düşen tonlama, sesin sonda aşağıya inmesi demektir. Bu genellikle konuşmacının ifadeye zaten inandığını ve bundan oldukça emin olduğunu gösterir. Question tag'in asıl amacı dinleyiciyi doğrulamaya veya aynı fikirde olmaya davet etmektir. Konuşmacının bilmediği bir bilgiyi soran açık uçlu bir soru değildir.
Alıştırma
Bir kişi "This is the right platform, isn't it?" cümlesini düşen tonlamayla söylüyor. Büyük olasılıkla ne demek istiyor?
- Konuşmacı oldukça emindir ve doğrulama ister.
- Konuşmacının hiçbir fikri yoktur ve açık uçlu bir soru sorar.
- Konuşmacı peron değiştirme emri verir.
Cevabı göster
Konuşmacı oldukça emindir ve doğrulama ister.
a rising intonation ... a lower level of certainty ... need more clarification: daha az kesinlik ve daha fazla açıklama
Bir question tag içinde yükselen tonlama, konuşanın bu ifadeden daha az emin olduğunu genellikle gösterir. Konuşan kişi yalnızca karşısındakinin katılmasını beklemez; bilgiyi doğrulamasını ister. Bu cümlede yükselen ton, daha fazla açıklamaya ihtiyaç olduğunu da belirtir. Aynı question tag sözcükleri, ses yükseldiğinde gerçek bir soru gibi duyulabilir; bu yüzden konuşanın ne kadar emin olduğu yalnızca sözcüklerden anlaşılmaz.
Alıştırma
Bu cümlede yükselen tonlama genellikle ne anlatır?
- Konuşan tamamen emin ve yalnızca karşı tarafın katılmasını bekliyor
- Konuşan bir yanıt istemiyor
- Konuşan daha az emin ve doğrulama ya da daha fazla açıklama istiyor
Cevabı göster
Konuşan daha az emin ve doğrulama ya da daha fazla açıklama istiyor
so now that you know how question tags work, Dilbilgisi
1:48artık eklenti sorularının nasıl çalıştığını bildiğine göre,
now that + tam cümlecik: zaten gerçekleşmiş bir ön koşulu ortaya koymak
Bağlayıcı now that, şu anda zaten doğru olan bir durumu ortaya koyar; bu durum çoğu zaman kısa süre önce doğru hâle gelmiştir. “Artık durum böyle olduğuna göre” anlamına yakındır ve bu durumu sonraki eyleme ya da sonuca bağlar. now that you know how question tags work ifadesinde, dinleyicinin yeni bilgisi bir sonraki adıma geçmenin nedeni olarak sunulur. Now that tek bir bağlayıcıdır ve ardından tam bir cümlecik gelir: now that + özne + fiil.
Alıştırma
Yağmur durdu ve sıradaki adım dışarıda oynamak. Bu yeni olguyu vurgulayan bağlayıcıyı seçin: ___ the rain has stopped, we can play outside.
- Now that
- If
- Until
Cevabı göster
Now that
them all the time: onları çok sık kullanmak
Burada them, daha önce sözü edilen birden fazla şeyi gösterir ve use fiilinden sonra nesne olarak gelir. All the time, “çok sık” veya “tekrar tekrar” anlamına gelen kalıplaşmış bir sıklık ifadesidir; bu nedenle use them all the time, o şeylerin çok sık kullanılacağını anlatır. All the time çoğu zaman vurgulu ve genel bir anlatım sunar. Genellikle kelimesi kelimesine hiç durmadan her saniye anlamına gelmez.
Alıştırma
Cümleyi bu derste öğrendiğiniz, “çok sık” anlamındaki üç sözcüklü sıklık ifadesiyle tamamlayın: I use this pencil ____.
Cevabı göster
all the time