BẠN ĐANG SỐNG TRONG QUÁ KHỨ: tài liệu học tiếng Anh

Hey, Vsauce.

Chào, Vsauce.

Michael here and today we are going to be talking about the past.

Michael đây, và hôm nay chúng ta sẽ nói về quá khứ.

But not like history.

Nhưng không phải quá khứ theo nghĩa lịch sử.

In fact, we will be talking about what we call now, Ngữ pháp

Thật ra, chúng ta sẽ nói về thứ mình gọi là “hiện tại”,

this very newest moment in time.

chính là khoảnh khắc mới nhất trong dòng thời gian.

And the fact that we can never really be aware of or live in what we call now

Và về sự thật rằng ta không bao giờ có thể thực sự nhận biết hoặc sống trong thứ mình gọi là “hiện tại”

because it takes time for our brain to process the information about what's happening now.

vì não cần thời gian để xử lý thông tin về những gì đang xảy ra lúc này.

And it takes time for that information to get from the rest of our body to our brain.

Thông tin ấy cũng cần thời gian để đi từ các phần còn lại của cơ thể đến não.

In fact,

Thực ra,

the taller you are,

bạn càng cao,

the further back from now,

càng tụt lại xa so với hiện tại,

the further back in the past you live.

và càng sống lùi sâu hơn trong quá khứ.

But more importantly,

Nhưng quan trọng hơn,

why do we call emotional relationship-based movies targeted at females,

tại sao chúng ta gọi những bộ phim giàu cảm xúc, xoay quanh tình cảm và nhắm đến khán giả nữ là

chick flicks?

“chick flick”?

Well,

Để xem nào,

for the answers to these questions,

để tìm lời giải cho những câu hỏi này,

we're going to start with the flash lag effect.

chúng ta sẽ bắt đầu với hiệu ứng trễ chớp sáng.

David Eagleman has done some amazing research on this effect.

David Eagleman đã thực hiện một số nghiên cứu đáng kinh ngạc về hiệu ứng này.

It's what occurs when a participant looks at a ring moving around in a circle.

Hiệu ứng này xảy ra khi một người tham gia nhìn vào chiếc vòng đang di chuyển theo đường tròn.

A light is flashed exactly in the middle of the ring.

Một tia sáng lóe lên đúng giữa chiếc vòng.

This is exactly what the photons landing on their retinas represent.

Đây chính xác là hình ảnh do các photon chiếu vào võng mạc của họ tạo nên.

But when asked what they saw, Ngữ pháp

Nhưng khi được hỏi đã nhìn thấy gì,

participants responded that they saw this.

những người tham gia trả lời rằng họ thấy thế này.

Now,

Giờ thì,

for the longest time, Cụm từ

trong một thời gian rất dài,

it was hypothesized that people said this because our brains guess ahead. Cách dùng từ

người ta đưa ra giả thuyết rằng họ trả lời như vậy vì não dự đoán trước.

Our brain assumed that the ring would continue doing what it had been doing Ngữ pháp

Não cho rằng chiếc vòng sẽ tiếp tục chuyển động như trước đó

and figured it would be safer to go ahead and say that the ring was already a bit ahead of the light. Cụm từ

và nghĩ rằng sẽ an toàn hơn nếu nói chiếc vòng đã đi trước tia sáng một chút.

But Eagleman wanted to know what would happen Ngữ pháp

Nhưng Eagleman muốn biết điều gì sẽ xảy ra

if when that flash of light occurred in the middle of the ring,

nếu ngay khi tia sáng lóe lên giữa chiếc vòng,

the ring all of a sudden reversed direction Cụm từ

chiếc vòng đột ngột đảo chiều

and spun around the other way.

và quay theo hướng ngược lại.

If our brains really are guessing ahead, Ngữ pháp

Nếu não thực sự đang dự đoán trước,

participants should still say that they saw this

những người tham gia vẫn phải nói rằng họ thấy thế này

because the brain figured that the ring would be there

vì não đã đoán chiếc vòng sẽ ở đó

and was surprised when it went the other direction.

và bị bất ngờ khi nó chuyển động theo hướng ngược lại.

But instead,

Nhưng thay vào đó,

participants said that they saw this.

họ lại nói rằng mình thấy thế này.

Now,

Giờ thì,

how could they have seen this if they had no way of knowing that the ring was going to reverse direction? Cụm từ

làm sao họ có thể thấy như vậy khi không có cách nào biết chiếc vòng sắp đảo chiều?

Were their brains clairvoyant?

Não của họ có khả năng tiên tri sao?

Can our brains see into the future?

Não chúng ta có thể nhìn thấy tương lai sao?

As it turns out, Mạch ý

Hóa ra,

no.

không.

What's really happening here is that our eyeballs are receiving an image,

Điều thực sự xảy ra là nhãn cầu của chúng ta tiếp nhận một hình ảnh,

an image of a flash of light inside a ring.

hình ảnh một tia sáng lóe lên bên trong chiếc vòng.

But then our brains wait a little bit to make sure that we have the full story. Thành ngữ

Nhưng sau đó, não đợi một chút để chắc chắn rằng ta đã nắm được toàn bộ câu chuyện.

And as the ring begins to reverse direction,

Và khi chiếc vòng bắt đầu đảo chiều,

that new information is incorporated into what we actually sense, Cụm từ

thông tin mới đó được kết hợp vào điều ta thực sự cảm nhận,

and we become aware of the wrong version of now.

khiến ta nhận biết một phiên bản sai của “hiện tại”.

By doing more studies with rings traveling at different speeds, Ngữ pháp

Qua các nghiên cứu sâu hơn với những chiếc vòng di chuyển ở các tốc độ khác nhau,

Eagleman was able to determine that what we are aware of as now,

Eagleman xác định được rằng thứ ta nhận biết là “hiện tại”,

what our brain tells us is happening,

điều mà não nói với ta là đang xảy ra,

actually happened 80 milliseconds in the past.

thật ra đã xảy ra từ 80 mili giây trước.

Now,

Giờ thì,

80 milliseconds is not a lot of time,

80 mili giây không phải là khoảng thời gian dài,

but it's a little scary to think that our brain has no physical way of knowing, Ngữ pháp

nhưng cũng hơi đáng sợ khi nghĩ rằng về mặt vật lý, não chúng ta không có cách nào để biết,

being aware of,

nhận thức,

or even living anywhere but slightly in the past.

hay thậm chí sống ở bất kỳ thời điểm nào ngoài một thời điểm hơi lùi về quá khứ.

Nerve impulses travel through our body at a top speed of around 250 mi/h. Cụm từ

Xung thần kinh truyền qua cơ thể chúng ta với tốc độ tối đa khoảng 250 dặm một giờ.

But now,

Nhưng bây giờ,

look at Bill Warner on a motorcycle.

hãy nhìn Bill Warner trên chiếc mô tô.

He's going really fast.

Anh ấy đang chạy rất nhanh.

In fact,

Thật ra,

he's going 278 mi/h,

anh ấy đang chạy với tốc độ 278 dặm một giờ,

which means that this guy on a motorcycle is traveling faster than my brain can even figure out what now is.

nghĩa là người đàn ông trên mô tô này di chuyển còn nhanh hơn cả khả năng não tôi xác định “hiện tại” là gì.

Keep in mind that 250 mi/h is the top speed for neural impulses within our body. Ý định

Hãy nhớ rằng 250 dặm một giờ là tốc độ tối đa của xung thần kinh trong cơ thể.

If I tap my nose and tap my toes at the exact same time,

Nếu tôi chạm vào mũi và ngón chân đúng cùng một lúc,

it feels instantaneous,

tôi sẽ cảm thấy hai việc xảy ra tức thì,

even though there is no physical way that the brain could actually be receiving that.

dù về mặt vật lý, não không thể thực sự nhận được cả hai tín hiệu cùng lúc.

Because when I tap my nose,

Bởi khi tôi chạm vào mũi,

the message goes right into my brain.

tín hiệu đi thẳng vào não.

But when I tap my toes,

Nhưng khi tôi chạm vào ngón chân,

the message has to travel across the entire length of my body.

tín hiệu phải đi dọc toàn bộ chiều dài cơ thể.

The brain waits momentarily to make sure that there's nothing else going on or coming in

Não đợi trong chốc lát để đảm bảo không có gì khác đang xảy ra hoặc truyền đến,

and then corroborates all that information and we become aware that the taps were indeed instantaneous. Cách dùng từ

rồi đối chiếu toàn bộ thông tin, và ta nhận biết hai cú chạm thực sự diễn ra đồng thời.

But we don't become aware of that tap until the brain is sure,

Nhưng ta không nhận biết cú chạm đó cho đến khi não chắc chắn,

which means that the taller you are, Ngữ pháp

nghĩa là bạn càng cao,

the longer the brain has to wait for that physical message to come from your toes,

não càng phải đợi lâu để tín hiệu vật lý từ ngón chân truyền đến,

the further behind you technically are in actually feeling the touch.

và về mặt kỹ thuật, bạn càng chậm thực sự cảm nhận được cú chạm.

The further back in the past you're living.

Bạn càng sống lùi sâu hơn trong quá khứ.

When there's a delay like that between sensory information or brain processing,

Khi có độ trễ như vậy trong thông tin giác quan hoặc quá trình xử lý của não,

we become used to that delay and begin to just see them as instantaneous events, Ghi chú

ta quen với độ trễ đó và bắt đầu coi chúng là những sự kiện xảy ra tức thì,

which leads to some weird behavior.

dẫn đến một số hành vi kỳ lạ.

If participants are pushing a button that causes a light to flash with a delay between the two actions of about 80 milliseconds,

Nếu người tham gia nhấn một nút khiến đèn lóe lên, với độ trễ khoảng 80 mili giây giữa hai hành động,

they will learn that it's instantaneous.

họ sẽ quen và cho rằng việc đó xảy ra tức thì.

But if the researchers shorten that distance so that now when the button is pushed,

Nhưng nếu các nhà nghiên cứu rút ngắn khoảng cách ấy để giờ đây, khi nút được nhấn,

the light flashes in only say 40 milliseconds,

đèn lóe lên chỉ sau, chẳng hạn, 40 mili giây,

the participants even though they are actually causing the light to come on, Cụm động từ

những người tham gia, dù chính họ thực sự làm đèn bật sáng,

will deny it and they'll say,

vẫn sẽ phủ nhận và nói:

"No way, that came on before I pushed the button. Ý định

“Không thể nào, đèn sáng trước khi tôi nhấn nút.

I didn't do it."

Không phải tôi làm.”

That was also a flash of light.

Đó cũng là một tia sáng lóe lên.

But light bulbs don't receive a continuous direct stream of electricity through the wire.

Nhưng bóng đèn không nhận một dòng điện trực tiếp, liên tục qua dây dẫn.

Instead,

Thay vào đó,

they receive alternating current in most businesses and households. Văn hóa

ở hầu hết cơ sở kinh doanh và hộ gia đình, chúng nhận dòng điện xoay chiều.

So,

Vì vậy,

the filament is actually being excited and then left alone about 50 to 60 times a second. Cách dùng từ

dây tóc thực sự được cấp điện rồi ngắt điện khoảng 50 đến 60 lần mỗi giây.

But our eyeballs don't notice any flicker for a few reasons. Mạch ý

Nhưng mắt chúng ta không nhận thấy sự nhấp nháy vì một vài lý do.

One,

Thứ nhất,

it's happening really fast.

việc này xảy ra rất nhanh.

But mainly because that filament continues to be super hot during that little gap in time.

Nhưng lý do chính là dây tóc vẫn cực kỳ nóng trong khoảng ngắt ngắn ngủi đó.

The only way to really see this flicker is to use a high frame rate camera Ngữ pháp

Cách duy nhất để thực sự thấy sự nhấp nháy này là dùng máy quay có tốc độ khung hình cao

when a light bulb is being turned on or off so it's cooler.

khi bóng đèn đang được bật hoặc tắt nên có nhiệt độ thấp hơn.

There's the flicker.

Sự nhấp nháy đây rồi.

But you know what else flickers? Mạch ý

Nhưng bạn biết thứ gì khác cũng nhấp nháy không?

A film projector.

Máy chiếu phim.

It's easy to think that a film projector works merely because a roll of film is dragged across a light source. Mạch ý

Ta rất dễ nghĩ rằng máy chiếu phim hoạt động chỉ nhờ một cuộn phim được kéo qua nguồn sáng.

But if that were the case, Ngữ pháp

Nhưng nếu đúng là vậy,

a movie screen would be a blur of fast-moving images.

màn ảnh sẽ chỉ là một mớ hình ảnh chuyển động nhanh nhòe nhoẹt.

Instead,

Thay vào đó,

a shutter is used.

người ta dùng màn trập.

The shutter opens and closes to let an image hit the screen

Màn trập đóng mở để cho một hình ảnh chiếu lên màn hình,

and then when shut,

rồi khi nó đóng lại,

the next image comes into place

hình ảnh tiếp theo di chuyển vào vị trí,

and it opens and puts that on the screen.

sau đó màn trập mở ra và đưa hình ảnh ấy lên màn hình.

Now,

Giờ thì,

early films were shot at only about 16 frames per second. Cách dùng từ

những bộ phim thời kỳ đầu chỉ được quay ở khoảng 16 khung hình mỗi giây.

So,

Vì vậy,

sitting in the theater,

khi ngồi trong rạp,

you would see a bright image flashed 16 times on the screen,

bạn sẽ thấy một hình ảnh sáng lóe lên 16 lần mỗi giây trên màn hình,

which was not fast enough to not be noticeable. Ngữ pháp

tốc độ đó chưa đủ nhanh để mắt không nhận ra.

So,

Vì vậy,

movies flickered,

phim bị nhấp nháy,

which is why they were called flicks, Văn hóa

đó là lý do chúng được gọi là “flicks”,

which is where we get the word chick flick.

và cũng là nguồn gốc của cụm từ “chick flick”.

All right,

Được rồi,

I'm going to go now. Thành ngữ

giờ tôi đi đây.

And of course,

Và tất nhiên,

by now,

khi nói “giờ”,

I mean I will leave 80 milliseconds before you become aware that I've left.

ý tôi là tôi sẽ rời đi 80 mili giây trước khi các bạn nhận ra rằng tôi đã đi.

I put three links to previous Vsauce videos in the description

Tôi đã đặt ba liên kết đến các video Vsauce trước đây trong phần mô tả,

that are related to this one,

những video có liên quan đến video này,

if you haven't seen them yet.

nếu các bạn chưa xem chúng.

One is about why time feels like it's going faster as we get older.

Một video nói về lý do ta cảm thấy thời gian trôi nhanh hơn khi lớn tuổi.

Another is about the frame rate of the eyeball.

Một video khác nói về tốc độ khung hình của mắt.

And the other is about the stopped clock illusion.

Video còn lại nói về ảo giác đồng hồ ngừng chạy.

Have fun and as always,

Chúc vui vẻ và như mọi khi,

thanks for watching.

cảm ơn các bạn đã theo dõi.