Cách Chúng Ta Có Thể Xây Dựng Căn Cứ Trên Mặt Trăng NGAY HÔM NAY – Thuộc Địa Hóa Không Gian 1: tài liệu học tiếng Anh

Humans dream about leaving Earth and traveling through the galaxy,

Con người mơ ước được rời khỏi Trái Đất và du hành xuyên qua dải ngân hà,

but we were born too early to be part of it. Ngữ pháp

nhưng chúng ta sinh ra quá sớm để có thể là một phần của điều đó.

Or were we? Mạch ý

Hay thực sự là vậy?

The reality is we could begin our dream by building a moon base today.

Thực tế là chúng ta có thể bắt đầu giấc mơ của mình bằng cách xây dựng một căn cứ trên mặt trăng ngay hôm nay.

We actually do have the technology Ngữ pháp

Thực tế là chúng ta có công nghệ đó

and current estimates from NASA and the private sector say it could be done for 20 to 40 billion dollars spread out over about a decade. Cụm động từ

và các ước tính hiện tại từ NASA cũng như khu vực tư nhân cho biết điều đó có thể được thực hiện với chi phí từ 20 đến 40 tỷ đô la trải dài trong khoảng một thập kỷ.

The price is comparable to the International Space Station

Mức giá này có thể so sánh với Trạm Vũ trụ Quốc tế

or the budget surplus of Germany in 2017.

hoặc thặng dư ngân sách của Đức vào năm 2017.

Not that big an investment really. Ngữ pháp

Thực sự không phải là một khoản đầu tư quá lớn.

The payoff would be immeasurable.

Thành quả mang lại sẽ không thể đong đếm được.

The Moon is a sandbox to develop new technologies and exploit unlimited resources.

Mặt Trăng là một hộp cát để phát triển các công nghệ mới và khai thác các nguồn tài nguyên vô hạn.

It would start a new space race and lay the foundation for us to spread out into the solar system and beyond. Cụm từ

Nó sẽ khởi đầu một cuộc chạy đua không gian mới và đặt nền móng để chúng ta vươn ra hệ mặt trời và xa hơn nữa.

It would create a vast array of new technologies to benefit us on Earth,

Nó sẽ tạo ra một loạt các công nghệ mới mang lại lợi ích cho chúng ta trên Trái Đất,

and we would all be part of it.

và tất cả chúng ta sẽ là một phần trong đó.

So,

Vậy thì,

why aren't we doing it?

tại sao chúng ta không làm điều đó?

Well,

Chà,

sadly,

đáng buồn thay,

it's hard to get governments interested in long-term investments in the future of humanity. Cụm từ

rất khó để khiến các chính phủ quan tâm đến các khoản đầu tư dài hạn cho tương lai của nhân loại.

Let's imagine just doing it. Mạch ý

Hãy tưởng tượng chúng ta cứ thế thực hiện nó.

If we start today,

Nếu chúng ta bắt đầu ngay hôm nay,

how would we build a moon base?

chúng ta sẽ xây dựng căn cứ trên mặt trăng như thế nào?

Throughout history,

Trong suốt lịch sử,

colonization happened in phases.

sự chiếm đóng thuộc địa diễn ra theo từng giai đoạn.

In the first phase of the Age of Exploration, Văn hóa

Ví dụ, trong giai đoạn đầu tiên của Thời đại Khám phá,

of the New World, for example,

của Tân Thế giới,

European monarchs funded expeditions to chart and discover

các vị vua châu Âu đã tài trợ cho các cuộc thám hiểm để lập bản đồ, khám phá

and to stake their claims. Cụm từ

và để khẳng định chủ quyền của họ.

They planted a flag and set up a camp, Cụm động từ

Họ cắm cờ và dựng trại,

but they didn't stay.

nhưng họ không ở lại.

In the second phase,

Trong giai đoạn thứ hai,

small missions set up outposts and settlements were founded,

các sứ mệnh nhỏ đã thiết lập các tiền đồn và các khu định cư được thành lập,

which were still very dependent on their home countries for supplies. Cụm từ

những nơi này vẫn phụ thuộc rất nhiều vào nguồn tiếp tế từ quê hương của họ.

Some failed,

Một số đã thất bại,

but others survived and established a permanent presence.

nhưng một số khác đã sống sót và thiết lập sự hiện diện vĩnh viễn.

Only then, in the third phase, Ngữ pháp

Chỉ đến lúc đó, ở giai đoạn thứ ba,

did a true colony form

một thuộc địa thực sự mới hình thành

to which tradesmen and laborers could emigrate,

nơi các thương nhân và người lao động có thể di cư đến,

creating new wealth and opportunities for themselves and their families,

tạo ra của cải và cơ hội mới cho bản thân và gia đình họ,

sending extreme wealth back to their countries of origin. Cụm từ

gửi những khoản tài sản khổng lồ về nước gốc của họ.

When we colonize the Moon,

Khi chúng ta thuộc địa hóa Mặt Trăng,

we'll go through the same three phases.

chúng ta cũng sẽ trải qua ba giai đoạn tương tự.

This time,

Lần này,

without murdering millions of innocent people in the process.

mà không giết hại hàng triệu người vô tội trong quá trình đó.

The Moon is not a welcoming place for living things.

Mặt Trăng không phải là một nơi chào đón các sinh vật sống.

A moon day lasts 29 Earth days,

Một ngày trên mặt trăng kéo dài bằng 29 ngày trên Trái Đất,

with a difference of maybe 300 °C between sunlight and shade.

với chênh lệch nhiệt độ có thể lên tới 300 °C giữa ánh sáng mặt trời và bóng râm.

There is no atmosphere to shield us from meteorites, Cụm từ

Không có bầu khí quyển để bảo vệ chúng ta khỏi các thiên thạch,

big and small,

lớn và nhỏ,

or cosmic radiation.

hay bức xạ vũ trụ.

Worse still, Mạch ý

Tệ hơn nữa,

the lunar surface is covered in a layer of nasty jagged dust. Cụm từ

bề mặt mặt trăng được bao phủ bởi một lớp bụi lởm chởm và độc hại.

The Moon is hard,

Lên mặt trăng là rất khó,

but we're good at doing hard things. Cụm từ

nhưng chúng ta rất giỏi trong việc làm những điều khó khăn.

In the first phase of lunar colonization,

Trong giai đoạn đầu tiên của quá trình thuộc địa hóa mặt trăng,

our explorers proved it can be done,

các nhà thám hiểm của chúng ta đã chứng minh rằng điều đó có thể thực hiện được,

that a new world can be reached.

rằng chúng ta có thể vươn tới một thế giới mới.

This phase started 60 years ago with the Apollo missions. Văn hóa

Giai đoạn này bắt đầu cách đây 60 năm với các sứ mệnh Apollo.

Since then, Mạch ý

Kể từ đó,

satellites like the American Lunar Reconnaissance Orbiter have mapped the Moon, Văn hóa

các vệ tinh như Lunar Reconnaissance Orbiter của Mỹ đã lập bản đồ Mặt Trăng,

while rovers like the Chinese Yutu have studied the composition of the lunar surface,

trong khi các xe tự hành như Yutu của Trung Quốc đã nghiên cứu thành phần của bề mặt mặt trăng,

looking for water ice and metals.

tìm kiếm nước đá và kim loại.

Phase one is more or less complete. Cách dùng từ

Giai đoạn một ít nhiều đã hoàn tất.

We know what we need to know to enter phase two.

Chúng ta biết những gì cần biết để bước vào giai đoạn hai.

In the second phase,

Trong giai đoạn thứ hai,

astronauts will build the first moon base,

các phi hành gia sẽ xây dựng căn cứ đầu tiên trên mặt trăng,

and this could begin today.

và điều này có thể bắt đầu ngay hôm nay.

The first small moon base could be completed in a decade.

Căn cứ nhỏ đầu tiên trên mặt trăng có thể được hoàn thành trong một thập kỷ.

The first nation that establishes this base will be akin to the first nations building outposts in the New World 500 years ago. Cách dùng từ

Quốc gia đầu tiên thiết lập căn cứ này sẽ giống như những quốc gia đầu tiên xây dựng tiền đồn ở Tân Thế giới 500 năm trước.

It's expensive to send rockets to the Moon,

Việc phóng tên lửa lên Mặt Trăng rất tốn kém,

so we will send as little as possible.

vì vậy chúng ta sẽ gửi đi càng ít càng tốt.

The base will be light,

Căn cứ sẽ rất nhẹ,

little more than inflatable habitats for crews of no more than 12, Cách dùng từ

chỉ lớn hơn một chút so với các môi trường sống có thể bơm hơi dành cho phi hành đoàn không quá 12 người,

and will be deployed somewhere with natural shelter.

và sẽ được triển khai ở một nơi nào đó có nơi trú ẩn tự nhiên.

Options include caves,

Các lựa chọn bao gồm hang động,

like underground lava tube tunnels,

chẳng hạn như các đường hầm ống dung nham dưới lòng đất,

or craters near the poles,

hoặc các miệng núi lửa gần các cực,

where the days are six months long.

nơi ban ngày kéo dài đến sáu tháng.

These astronauts will not stay long.

Những phi hành gia này sẽ không ở lại lâu.

The habitat is likely to be abandoned between missions,

Môi trường sống này có khả năng sẽ bị bỏ trống giữa các sứ mệnh,

as solar panels cannot generate electricity during the lunar night.

vì các tấm pin mặt trời không thể tạo ra điện trong những đêm trên mặt trăng.

But they'll do the groundwork to enable humans to stay permanently. Cụm từ

Nhưng họ sẽ thực hiện công việc nền tảng để con người có thể ở lại vĩnh viễn.

Our first crew will consist of scientists and engineers Cụm từ

Phi hành đoàn đầu tiên của chúng ta sẽ bao gồm các nhà khoa học và kỹ sư

who will study the composition of the Moon

những người sẽ nghiên cứu thành phần của Mặt Trăng

and whose experiments will explore ways of using the available lunar material,

và các thí nghiệm của họ sẽ khám phá các cách sử dụng vật liệu sẵn có trên mặt trăng,

say, purifying the lunar ice and turning it into water for human use.

ví dụ, tinh lọc băng trên mặt trăng và biến nó thành nước cho con người sử dụng.

And water is important for far more than drinking. Ngữ pháp

Và nước quan trọng hơn rất nhiều so với việc chỉ để uống.

They can use it to experiment with growing plants for food.

Họ có thể sử dụng nó để thử nghiệm trồng cây làm thức ăn.

Hydrogen fuel cells will store power through the long night,

Pin nhiên liệu hydro sẽ lưu trữ năng lượng qua đêm dài,

extending astronauts' stays.

kéo dài thời gian lưu trú của các phi hành gia.

And most importantly,

Và quan trọng nhất,

it can be split into hydrogen and oxygen,

nó có thể được tách thành hydro và oxy,

rocket fuel.

nhiên liệu tên lửa.

By harvesting water from the Moon and putting it into orbit, Ngữ pháp

Bằng cách thu hoạch nước từ Mặt Trăng và đưa nó vào quỹ đạo,

the moon base will supply an orbital depot Cách dùng từ

căn cứ trên mặt trăng sẽ cung cấp cho một trạm trung chuyển trên quỹ đạo

where scientific missions to Mars and the outer solar system can refuel.

nơi các sứ mệnh khoa học đến Sao Hỏa và hệ mặt trời bên ngoài có thể tiếp nhiên liệu.

Compared to the Earth, Ngữ pháp

So với Trái Đất,

it's much easier and cheaper to get things off the Moon into orbit.

việc đưa mọi thứ từ Mặt Trăng lên quỹ đạo dễ dàng và rẻ hơn rất nhiều.

Colonizing Mars may mean starting from the Moon.

Việc thuộc địa hóa Sao Hỏa có thể đồng nghĩa với việc bắt đầu từ Mặt Trăng.

But this isn't a true colony,

Nhưng đây chưa phải là một thuộc địa thực sự,

not yet.

chưa phải lúc này.

The base will be abandoned if funding stops.

Căn cứ sẽ bị bỏ hoang nếu nguồn tài trợ dừng lại.

If we want our base to grow into the third phase,

Nếu chúng ta muốn căn cứ của mình phát triển lên giai đoạn thứ ba,

into a true colony,

thành một thuộc địa thực sự,

it must become self-sufficient,

nó phải trở nên tự cung tự cấp,

supporting itself via exports to Earth. Ngữ pháp

tự nuôi sống mình thông qua xuất khẩu về Trái Đất.

Now,

Giờ đây,

private contractors arrive,

các nhà thầu tư nhân đến,

looking to get rich off lunar resources and support services. Cụm từ

tìm cách làm giàu từ các nguồn tài nguyên và dịch vụ hỗ trợ trên mặt trăng.

If it's cheaper to produce rocket fuel in space,

Nếu việc sản xuất nhiên liệu tên lửa trong không gian rẻ hơn,

what else can they get rich on?

họ có thể làm giàu bằng gì khác?

They could extract precious metals,

Họ có thể chiết xuất kim loại quý,

abundant in impact craters,

rất phong phú trong các hố va chạm,

and other raw materials from the lunar regolith. Cách dùng từ

và các nguyên liệu thô khác từ lớp regolith trên mặt trăng.

One promising possibility is the mining of helium 3,

Một khả năng đầy hứa hẹn là khai thác helium-3,

an isotope that could one day be used in nuclear fusion reactors,

một đồng vị mà một ngày nào đó có thể được sử dụng trong các lò phản ứng nhiệt hạch hạt nhân,

something the Chinese lunar exploration program is currently looking into. Cụm động từ

thứ mà chương trình thám hiểm mặt trăng của Trung Quốc hiện đang nghiên cứu.

Future colonists may export helium 3 back to Earth,

Những người định cư trong tương lai có thể xuất khẩu helium-3 trở lại Trái Đất,

providing us with cheap and clean fusion energy.

cung cấp cho chúng ta năng lượng nhiệt hạch rẻ và sạch.

Asteroids could be pulled into the Moon's orbit and mined.

Các tiểu hành tinh có thể được kéo vào quỹ đạo của Mặt Trăng và được khai thác.

With commercial exports to Earth,

Với việc xuất khẩu thương mại về Trái Đất,

the colony is fully in its third phase,

thuộc địa đã hoàn toàn ở giai đoạn thứ ba,

self-sufficient, and economically productive.

tự cung tự cấp và hoạt động kinh tế có hiệu quả.

Our base will begin using lunar material in its construction projects if it's to continue growing. Ngữ pháp

Căn cứ của chúng ta sẽ bắt đầu sử dụng vật liệu mặt trăng trong các dự án xây dựng nếu nó muốn tiếp tục phát triển.

Fortunately,

May mắn thay,

lunar soil has all the necessary ingredients to make concrete.

đất trên mặt trăng có tất cả các thành phần cần thiết để làm bê tông.

Robotic mining rigs can sift the lunar dust for organic molecules

Các giàn khoan robot có thể sàng lọc bụi mặt trăng để tìm các phân tử hữu cơ

and could be used to build huge structures way too massive to be brought from Earth, Ngữ pháp

và có thể được sử dụng để xây dựng các cấu trúc khổng lồ quá lớn để có thể mang từ Trái Đất lên,

while advances in 3D printing will make it possible to produce almost everything else the crews need. Ngữ pháp

trong khi những tiến bộ trong công nghệ in 3D sẽ giúp sản xuất được hầu hết những thứ khác mà phi hành đoàn cần.

It's hard to say when exactly the colony becomes self-sustaining. Ngữ pháp

Thật khó để nói chính xác khi nào thuộc địa trở nên tự duy trì.

Growth is gradual,

Sự phát triển diễn ra từ từ,

experiments are replaced by industry,

các thí nghiệm được thay thế bằng công nghiệp,

and the population steadily reaches the hundreds,

và dân số đều đặn đạt đến hàng trăm người,

encompassing more than just scientists.

bao gồm nhiều thành phần hơn là chỉ có các nhà khoa học.

Engineers, pilots, and contractors representing countries and corporations will be present.

Sẽ có mặt các kỹ sư, phi công và nhà thầu đại diện cho các quốc gia và tập đoàn.

Two of these people will make a breakthrough,

Hai trong số những người này sẽ tạo ra một bước đột phá,

not scientific, Mạch ý

không phải về khoa học,

but social.

mà là về mặt xã hội.

They will have the first extraterrestrial child.

Họ sẽ có đứa con ngoài hành tinh đầu tiên.

Throughout history,

Trong suốt lịch sử,

the birth of the first child was celebrated as a moment where the seed of a colony finally and irreversibly took root. Thành ngữ

sự ra đời của đứa trẻ đầu tiên được tôn vinh như khoảnh khắc mà hạt giống của một thuộc địa cuối cùng đã bén rễ một cách không thể đảo ngược.

Here,

Ở đây,

it means that the Moon is not just a place for scientists and engineers to work, Mạch ý

điều đó có nghĩa Mặt Trăng không chỉ là nơi làm việc của các nhà khoa học và kỹ sư,

it's a place for people to live,

mà còn là nơi mọi người sinh sống,

to raise a family.

để nuôi dưỡng một gia đình.

Once this transition happens,

Khi quá trình chuyển đổi này xảy ra,

the colony grows rapidly,

thuộc địa sẽ phát triển nhanh chóng,

building more habitats and schools and farms

xây dựng thêm nhiều môi trường sống, trường học và trang trại

and all the things needed to support the growing population.

và tất cả những thứ cần thiết để hỗ trợ dân số ngày càng tăng.

As our colony grows,

Khi thuộc địa của chúng ta phát triển,

all kinds of new technologies will be invented to sustain it.

mọi loại công nghệ mới sẽ được phát minh để duy trì nó.

They might develop crops that efficiently recycle carbon dioxide

Họ có thể phát triển các loại cây trồng có khả năng tái chế carbon dioxide một cách hiệu quả

or the grow with very little water.

hoặc những loại cây phát triển với rất ít nước.

They might find ways to recycle and reuse 100% of their waste,

Họ có thể tìm cách tái chế và tái sử dụng 100% rác thải của mình,

technologies that are extremely valuable for Earth.

những công nghệ cực kỳ có giá trị đối với Trái Đất.

They could even build the first space elevator in the solar system.

Họ thậm chí có thể xây dựng thang máy vũ trụ đầu tiên trong hệ mặt trời.

With a space elevator,

Với một thang máy vũ trụ,

spacecraft, astronauts, and raw materials

tàu vũ trụ, phi hành gia và nguyên liệu thô

could be brought back and forth from lunar orbit without needing to use rockets at all. Cụm từ

có thể được đưa qua lại từ quỹ đạo mặt trăng mà không cần sử dụng tên lửa chút nào.

The Moon may become a hub for economic activity Cụm từ

Mặt Trăng có thể trở thành trung tâm của các hoạt động kinh tế

on a scale that's hard to imagine right now.

ở quy mô khó có thể tưởng tượng được ngay lúc này.

It's hard to say who will own the colony at this point.

Rất khó để nói ai sẽ sở hữu thuộc địa ở thời điểm này.

Will the first person born on the Moon take the national identity of their parents,

Liệu người đầu tiên sinh ra trên Mặt Trăng có mang bản sắc quốc gia của cha mẹ họ,

or will a new generation meld together into a new lunar society?

hay một thế hệ mới sẽ hòa trộn vào nhau thành một xã hội mặt trăng mới?

And when existing treaties that bar any nation from owning the Moon Cách dùng từ

Và khi các hiệp ước hiện hành cấm bất kỳ quốc gia nào sở hữu Mặt Trăng

are inevitably rewritten,

chắc chắn sẽ được viết lại,

will the colonists be given a say? Cụm từ

liệu những người định cư có được lên tiếng không?

Will they declare their independence from the Earth?

Họ sẽ tuyên bố độc lập khỏi Trái Đất chứ?

However it happens, Mạch ý

Dù chuyện đó xảy ra thế nào đi nữa,

the Moon is a perfect sandbox to learn how to colonize the solar system,

Mặt Trăng là một hộp cát hoàn hảo để học cách thuộc địa hóa hệ mặt trời,

the perfect project to unify nations,

là dự án hoàn hảo để thống nhất các quốc gia,

and the only way to guarantee our survival as a species should something tragic happen on Earth. Ngữ pháp

và là cách duy nhất để đảm bảo sự sống còn của chúng ta với tư cách là một loài nếu có điều gì đó bi thảm xảy ra trên Trái Đất.

If we ever want to colonize the Milky Way, Ngữ pháp

Nếu chúng ta muốn chiếm đóng Dải Ngân Hà,

we'll have to start somewhere.

chúng ta sẽ phải bắt đầu từ một nơi nào đó.

So,

Vậy thì,

why not start there?

tại sao không bắt đầu ở đó?

Why not start now? Ý định

Tại sao không bắt đầu ngay bây giờ?