Bắc Cực vs. Nam Cực - Camille Seaman: tài liệu học tiếng Anh

On our planet, we have two polar regions,

0:07

Trên hành tinh của chúng ta, có hai vùng cực,

the Arctic,

0:09

Bắc Cực,

whose name comes from the Greek Arktikos, Ngữ pháp

0:10

tên gọi bắt nguồn từ tiếng Hy Lạp Arktikos,

Ngữ pháp

whose name comes from: whose dùng với sự vật

Trong whose name comes from..., whose nối mệnh đề quan hệ bổ sung thông tin với the Arctic. Whose name có nghĩa là “the Arctic's name”, còn comes from giới thiệu nguồn gốc của tên đó. Các dấu phẩy cho biết đây là thông tin bổ sung chứ không phải câu hỏi. Whose có thể thể hiện quan hệ sở hữu hoặc liên hệ với cả đồ vật lẫn con người. Mẫu danh từ + whose + danh từ + động từ hữu ích khi mô tả tên gọi, bộ phận, đặc điểm hoặc lịch sử của một sự vật.

Luyện tập

Dùng whose để hoàn thành mệnh đề quan hệ nói về tên của thị trấn: We visited a town ____ an old word for river.

Xem đáp án

whose name comes from

of the north,

0:13

nghĩa là thuộc về phương bắc,

and the Antarctic, from Antarktikos,

0:14

và Nam Cực, từ Antarktikos,

opposite of the north.

0:16

nghĩa là đối diện với phương bắc.

But there is an easier way to remember them if you just remember what surrounds them. Ngữ pháp

0:18

Nhưng có một cách dễ hơn để nhớ chúng nếu bạn chỉ cần nhớ những gì bao quanh chúng.

Ngữ pháp

if you just remember what surrounds them: điều kiện và mệnh đề what

If you just remember... nêu điều kiện để dùng cách dễ hơn. Ở đây, just cho biết chỉ một hành động là đủ: nhớ những gì ở xung quanh. Them chỉ Bắc Cực và Nam Cực. What surrounds them đóng vai trò tân ngữ của remember và có nghĩa là “những thứ bao quanh chúng”. What là chủ ngữ của surrounds. Mệnh đề này là một phần của câu trần thuật, không phải một câu hỏi riêng.

Luyện tập

Câu nào dùng if một cách tự nhiên để nêu điều kiện và dùng mệnh đề what làm tân ngữ của remember?

You can identify the bird if you just remember what does its call sound like.
You can identify the bird if do you just remember what its call sounds like.
You can identify the bird if you just remember what its call sounds like.

Xem đáp án

You can identify the bird if you just remember what its call sounds like.

The Arctic, situated in the northern hemisphere of our planet, Cụm từ

0:22

Bắc Cực, nằm ở bán cầu bắc của hành tinh chúng ta,

is an ocean entirely surrounded by land. Cụm từ

0:26

là một đại dương được bao quanh hoàn toàn bởi đất liền.

Cụm từ

situated in the northern hemisphere: bổ sung vị trí theo văn phong trang trọng

situated in ... có nghĩa là “nằm ở...” trong lối miêu tả trang trọng. Ở đây, situated in the northern hemisphere là một cụm quá khứ phân từ bổ sung thông tin về vị trí địa lý cố định của Bắc Cực. Được ngăn cách bằng dấu phẩy, cụm này là mệnh đề quan hệ rút gọn của which is situated in the northern hemisphere. Cấu trúc gọn này thêm thông tin vị trí mà không biến nó thành ý chính của câu.

Luyện tập

Hoàn thành câu bằng cụm từ mục tiêu: The observatory, ____ northern Chile, studies distant galaxies.

Xem đáp án

situated in

Cụm từ

entirely surrounded by: diễn đạt sự bao quanh hoàn toàn bằng cấu trúc bị động

Surrounded by ... là cấu trúc bị động: chủ ngữ nằm bên trong hoặc ở giữa, còn danh từ sau by gọi tên thứ tạo thành ranh giới xung quanh chủ ngữ. Trong câu này, đất liền bao quanh đại dương, chứ không phải ngược lại. Entirely nhấn mạnh surrounded by để cho biết sự bao quanh là hoàn toàn ở mọi phía, không chỉ tiếp giáp dọc theo một cạnh. Cấu trúc này cũng có thể miêu tả địa điểm, tòa nhà hoặc thậm chí một người trong môi trường xã hội.

Luyện tập

Câu nào diễn đạt tự nhiên rằng núi non bao quanh ngôi làng ở mọi phía?

The village is entirely surrounded by mountains.
The village entirely surrounds by mountains.
The village is entirely surrounding by mountains.

Xem đáp án

The village is entirely surrounded by mountains.

On the other side of the world, Mạch ý

0:29

Ở phía bên kia thế giới,

Mạch ý

On the other side of the world: cụm chuyển ý sang một nơi rất xa

Ở đây, On the other side of the world chuyển sự chú ý của người nghe từ khu vực vừa được nhắc đến sang một khu vực khác được hình dung là rất xa. Cụm từ này không chỉ nêu địa điểm mà còn báo hiệu một phần nội dung mới sẽ được so sánh với phần trước. Cụm từ này thường mang tính khái quát chứ không chính xác tuyệt đối về địa lý. Trong phần giải thích và câu chuyện, nó có thể mang nghĩa ở một nơi rất xa, ngay cả khi nơi đó không nằm đúng tại điểm đối diện trên Trái Đất.

Luyện tập

Câu nào dùng On the other side of the world làm cụm chuyển ý khái quát sang một nơi rất xa?

On the other side of the room, a lamp stands by the sofa.
On the other side of the world, families are waking up as we go to sleep.
On the other side of the page, write your name.

Xem đáp án

On the other side of the world, families are waking up as we go to sleep.

the Antarctic is a continent entirely surrounded by ocean.

0:30

Nam Cực là một lục địa được bao quanh hoàn toàn bởi đại dương.

So the Arctic has polar bears but no penguins, Ngữ pháp

0:35

Vì vậy, Bắc Cực có gấu Bắc Cực nhưng không có chim cánh cụt,

and the Antarctic has penguins but no polar bears.

0:37

và Nam Cực có chim cánh cụt nhưng không có gấu Bắc Cực.

Ngữ pháp

has ... but no ...: đối chiếu đảo ngược bằng cấu trúc song song

Câu này lặp lại cấu trúc has + danh từ + but no + danh từ trong hai mệnh đề song song. Mệnh đề thứ hai đổi chỗ hai loài vật, vì vậy cấu trúc ngữ pháp giống nhau giúp người nghe dễ so sánh hai sự phân bố trái ngược. Trong no penguins và no polar bears, no đứng ngay trước danh từ đếm được số nhiều và có nghĩa là không có cá thể nào thuộc loại đó, chứ không phải chỉ có một ít. Từ but đối chiếu những gì mỗi khu vực có với những gì khu vực đó không có.

Luyện tập

Hoàn thành phép đối chiếu song song và đảo ngược dựa trên thông tin trong ngoặc: The red box ____, and the blue box ____. (red box: crayons, no markers; blue box: markers, no crayons)

Xem đáp án

has crayons but no markers · has markers but no crayons

Let's talk about the Arctic first. Mạch ý

0:41

Hãy nói về Bắc Cực trước.

Mạch ý

Let's talk about ... first: báo hiệu thứ tự chủ đề

Let's talk about the Arctic first là một câu dẫn giúp sắp xếp nội dung: câu này cho người nghe biết Bắc Cực là chủ đề đầu tiên. first tổ chức thứ tự giải thích và thường ngụ ý rằng một chủ đề khác sẽ xuất hiện sau đó. Trong bài học, bài thuyết trình hoặc video, Let's talk about có thể mở đầu một phần mới ngay cả khi chỉ một người nói phần lớn thời gian. Cụm này không nhất thiết là lời mời trò chuyện tự do.

Luyện tập

Hoàn thành câu bằng câu dẫn Let's talk about ... first: ____ online safety first.

Xem đáp án

Let's talk about

The Arctic region consists of a vast ice-covered ocean Ghi chú

0:43

Vùng Bắc Cực bao gồm một đại dương rộng lớn được bao phủ bởi băng

Cách dùng từ

ice-covered ocean: tính từ ghép có dấu gạch nối

Trong ice-covered ocean, ice-covered là một tính từ ghép hoạt động như một đơn vị đứng trước ocean. Cụm này có nghĩa là “được phủ bằng băng”: ice nêu vật liệu phủ bên ngoài, còn covered là quá khứ phân từ. Dấu gạch nối giúp người đọc hiểu hai từ là một thành phần bổ nghĩa. Mẫu câu gọn này biến an ocean that is covered with ice thành an ice-covered ocean.

Luyện tập

Dùng snow và quá khứ phân từ của cover để hoàn thành câu: After the storm, we walked across a ____ field.

Xem đáp án

snow-covered

surrounded by treeless permafrost.

0:47

và được bao quanh bởi lớp băng vĩnh cửu không có cây cối.

Cụm từ

consists of: liệt kê các phần của một tổng thể

Trong câu này, consists of nối tổng thể The Arctic region với những gì tạo nên nó: một đại dương rộng lớn phủ băng và lớp đất đóng băng vĩnh cửu bao quanh. Mẫu câu là tổng thể + consist(s) of + các bộ phận. consist of giữ dạng chủ động dù nghĩa gần với be made up of: cách đúng là The course consists of six lessons, không phải The course is consisted of six lessons. Cụm này thường xuất hiện trong định nghĩa và phần mô tả sự thật.

Luyện tập

Dùng dạng hiện tại đúng của consist of: The science club ____ twelve students and two teachers.

Xem đáp án

consists of

The area can be defined as the region between the Arctic Circle and the North Pole. Ghi chú

0:50

Khu vực này có thể được định nghĩa là vùng giữa Vòng Cực Bắc và Bắc Cực.

Cụm từ

can be defined as: đưa ra định nghĩa trang trọng

Trong can be defined as, cụm từ bị động dùng để đưa ra nội dung của một định nghĩa. Những từ sau as cho biết chủ ngữ có nghĩa là gì hoặc ranh giới của nó ở đâu; trong câu này, chúng nêu giới hạn địa lý của khu vực. Thể bị động tập trung sự chú ý vào đối tượng được định nghĩa thay vì người đưa ra định nghĩa. Can cho thấy đây là một cách định nghĩa hợp lệ nhưng không khẳng định đó là định nghĩa duy nhất có thể có.

Luyện tập

Câu nào đưa ra chính nội dung định nghĩa một cách chính xác?

A habitat can be defined as the natural home of a plant or animal.
A habitat can be defined by the natural home of a plant or animal.
A habitat can be defined because it is home to plants and animals.

Xem đáp án

A habitat can be defined as the natural home of a plant or animal.

Văn hóa

between the Arctic Circle and the North Pole: giữa Vòng Bắc Cực và Bắc Cực

The Arctic Circle chỉ Vòng Bắc Cực, một đường vĩ tuyến tưởng tượng bao quanh Trái Đất; the North Pole chỉ Bắc Cực, điểm nằm xa nhất về phía bắc của Trái Đất. Đây là hai loại mốc địa lý khác nhau: một bên là đường, còn một bên là điểm. Trong câu này, between the Arctic Circle and the North Pole dùng hai mốc đó làm giới hạn cho khu vực đang được mô tả. Circle ở đây là một phần của tên địa lý, không phải một vật hình tròn thông thường.

Luyện tập

The Arctic Circle và the North Pole có vai trò gì trong câu?

Đó là hai giới hạn địa lý được dùng để mô tả khu vực.
Đó là những vật hình tròn thông thường nằm trong khu vực.
Đó là hai tên gọi của cùng một điểm trên Trái Đất.

Xem đáp án

Đó là hai giới hạn địa lý được dùng để mô tả khu vực.

If you were to stand at the North Pole, Ngữ pháp

0:54

Nếu bạn đứng tại Bắc Cực,

everywhere you looked, in all directions,

0:56

bất cứ nơi nào bạn nhìn, ở mọi hướng,

would be south.

0:59

đều sẽ là hướng nam.

Ngữ pháp

If you were to ... would be: nếu giả sử bạn…… thì sẽ……

If you were to ... would ... đặt ra một điều kiện tưởng tượng rồi nêu kết quả của điều kiện đó. Trong câu này, were to stand mời người nghe hình dung mình đang đứng ở Bắc Cực; would be nêu điều sẽ xảy ra trong tình huống tưởng tượng ấy. Cấu trúc là If + chủ ngữ + were to + động từ nguyên mẫu, ... would + động từ nguyên mẫu. Were ở đây không chỉ một sự việc đã xảy ra trong quá khứ. So với mệnh đề if thông thường, were to làm cho tình huống mang tính giả định rõ hơn và trang trọng hơn một chút.

Luyện tập

Hoàn thành câu bằng cấu trúc were to ... would ...: If you ____ open a café on the Moon, what would you serve?

Xem đáp án

were to

But standing at the North Pole is difficult to do for very long

1:00

Nhưng đứng ở Bắc Cực rất khó để duy trì lâu

because it's in the middle of an ocean covered by constantly shifting frozen sea ice. Cụm từ

1:03

vì nó nằm giữa một đại dương được bao phủ bởi lớp băng biển đông lạnh liên tục dịch chuyển.

Cụm từ

in the middle of: xác định vị trí ở phần trung tâm của một khu vực lớn hơn

Trong câu này, in the middle of cho biết Bắc Cực nằm ở phần trung tâm của một khu vực lớn hơn, tức là đại dương. Danh từ sau of gọi tên khu vực bao quanh địa điểm đó. Cụm từ này cũng có thể mang nghĩa đang ở giữa một hoạt động hoặc tình huống, như trong in the middle of a meeting. Khi mô tả vị trí, middle có thể chỉ một vùng trung tâm tương đối rộng, không nhất thiết là một điểm chính giữa chính xác về mặt hình học.

Luyện tập

Câu nào cho biết đài phun nước nằm ở phần trung tâm của quảng trường?

The fountain is in the middle of the square.
The fountain is moving toward the square.
The fountain is outside the square.

Xem đáp án

The fountain is in the middle of the square.

If you were to fall into the water at the North Pole,

1:08

Nếu bạn rơi xuống nước ở Bắc Cực,

you'd fall into water that's 13,980 ft deep.

1:11

bạn sẽ rơi xuống vùng nước sâu 13.980 feet.

Above the water,

1:16

Trên mặt nước,

average winter temperatures can be as low as -40° C, Cụm từ

1:17

nhiệt độ trung bình mùa đông có thể thấp tới -40° C,

Cụm từ

as low as: nhấn mạnh một giá trị thấp có thể xảy ra

Trong câu này, as low as + một con số nhấn mạnh giá trị có thể xuất hiện ở đầu thấp của một khoảng: nhiệt độ trung bình vào mùa đông có thể xuống tới -40°C. Cụm từ này khiến người nghe chú ý đến mức độ cực kỳ thấp của giá trị đó. Cách dùng này không so sánh hai sự vật riêng biệt là thấp bằng nhau. Cấu trúc này thường đi với các giá trị đo được như nhiệt độ, giá cả, tỷ lệ, phần trăm và mực hoặc mức độ.

Luyện tập

Câu nào dùng as low as đúng để nhấn mạnh một mức giá phòng thấp có thể có?

Room rates can be as low as sixty dollars a night in winter.
Every room always costs exactly sixty dollars a night in winter.
Room rates cannot go below sixty dollars a night in winter.

Xem đáp án

Room rates can be as low as sixty dollars a night in winter.

and the coldest recorded temperature is approximately -68° C.

1:21

và nhiệt độ lạnh nhất từng được ghi nhận xấp xỉ -68° C.

Despite these incredibly harsh conditions, Mạch ý

1:27

Bất chấp những điều kiện vô cùng khắc nghiệt này,

humans have populated areas in the Arctic for thousands of years. Ngữ pháp

1:29

con người đã sinh sống ở các khu vực thuộc Bắc Cực trong hàng ngàn năm.

Mạch ý

Despite these incredibly harsh conditions: đặt ý nhượng bộ trước để làm nổi bật sự tương phản

Despite these incredibly harsh conditions là một cụm từ chỉ sự nhượng bộ được đặt ở đầu câu. Cụm từ này trước hết thừa nhận một trở ngại vốn thường khiến sự việc chính khó xảy ra; sau đó, mệnh đề chính đưa ra sự việc trái ngược: con người đã sống ở một số vùng thuộc Bắc Cực trong thời gian rất dài. Đặt phần nhượng bộ lên trước khiến sự việc đó nổi bật hơn. Despite là một giới từ, vì vậy ở đây nó đi với cụm danh từ these incredibly harsh conditions, không đi trực tiếp với một mệnh đề đầy đủ có chủ ngữ và động từ. Cụm these conditions nhắc lại môi trường cực lạnh và băng biển. Có thể áp dụng mẫu Despite + cụm danh từ, mệnh đề chính.

Luyện tập

Câu nào dùng despite đúng cách để mở đầu một cụm danh từ trước mệnh đề chính?

Despite the heavy rain, the game continued.
Although the heavy rain, the game continued.
Despite it rained heavily, the game continued.

Xem đáp án

Despite the heavy rain, the game continued.

Ngữ pháp

have populated ... for thousands of years: kéo dài từ quá khứ đến hiện tại

Cụm hiện tại hoàn thành have populated kết hợp với for thousands of years để diễn tả một tình trạng bắt đầu từ rất lâu và tiếp tục đến hiện tại. Ở đây, populate có nghĩa là sinh sống và xây dựng cộng đồng trong một khu vực, không phải chỉ ghé thăm một lần hay thực hiện một hành động đã hoàn tất. Cấu trúc là have/has + quá khứ phân từ + for + khoảng thời gian. For thousands of years trả lời câu hỏi kéo dài bao lâu, vì vậy câu này xem việc định cư ở Bắc Cực là một lịch sử vẫn đang tiếp diễn, không phải một giai đoạn quá khứ đã kết thúc.

Luyện tập

Câu nào cho biết người ta bắt đầu sống trên đảo từ lâu và hiện nay vẫn sống ở đó?

People have lived on the island for hundreds of years.
People live on the island for hundreds of years.
People lived on the island for hundreds of years, but the last residents left in 1950.

Xem đáp án

People have lived on the island for hundreds of years.

Life in the Arctic includes organisms living in the ice, Ngữ pháp

1:34

Sự sống ở Bắc Cực bao gồm các sinh vật sống trong băng,

Ngữ pháp

organisms living in the ice: cụm -ing bổ nghĩa cho organisms

Trong organisms living in the ice, living in the ice đứng sau organisms và cho biết những sinh vật nào đang được nói tới. Đây là dạng rút gọn của mệnh đề quan hệ organisms that live in the ice. Động từ chính của câu là includes. Living không phải là động từ chính thứ hai; nó mở đầu một cụm phân từ đặt thông tin miêu tả sau danh từ.

Luyện tập

Câu nào dùng đúng một cụm -ing sau bacteria để miêu tả những vi khuẩn đó?

The scientists living deep underground studied the bacteria.
The scientists studied bacteria living deep underground.
The scientists studied living bacteria deep underground.

Xem đáp án

The scientists studied bacteria living deep underground.

zooplankton and phytoplankton, fish and marine mammals,

1:37

động vật phù du và thực vật phù du, cá và các loài thú biển,

birds, land animals, plants, and human societies.

1:41

chim, động vật trên cạn, thực vật, và các cộng đồng con người.

Okay, what about Antarctica? Mạch ý

1:45

Vậy, Nam Cực thì sao?

Mạch ý

Okay, what about Antarctica?: chuyển sang chủ đề tiếp theo

Okay báo hiệu rằng phần trước đang kết thúc. Sau đó, What about Antarctica? chuyển sự chú ý sang Nam Cực như chủ đề so sánh tiếp theo. Ở đây, What about + cụm danh từ là cách chuyển ý trong lời nói, không phải lời phàn nàn rằng Nam Cực đã bị bỏ quên. Người thuyết trình có thể đặt câu hỏi rồi tự tiếp tục với câu trả lời.

Luyện tập

Bạn đã thảo luận xong lựa chọn thứ nhất. Câu nào giới thiệu lựa chọn thứ hai làm chủ đề tiếp theo một cách tự nhiên nhất?

Okay, what about the second option?
Okay, the second option caused a delay.
Okay, I chose the second option yesterday.

Xem đáp án

Okay, what about the second option?

Antarctica is Earth's southernmost continent, Cách dùng từ

1:47

Nam Cực là lục địa xa nhất về phía nam của Trái Đất,

Cách dùng từ

Earth's southernmost continent: southernmost nghĩa là “nằm xa nhất về phía nam”

Southernmost có nghĩa là “nằm xa về phía nam hơn mọi thành viên khác trong một nhóm”. Trong Earth's southernmost continent, Earth's xác định nhóm so sánh là tất cả các lục địa trên Trái Đất. Cụm từ này chỉ lục địa nằm xa nhất về phía nam. Đuôi -most tạo ra các từ chỉ hướng mang nghĩa so sánh cao nhất tương tự, như northernmost, easternmost và westernmost. Nhóm so sánh có thể được thể hiện bằng sở hữu cách như Earth's, hoặc bằng cụm có in như the southernmost town in the country.

Luyện tập

Điền từ chỉ hướng có đuôi -most mang nghĩa “nằm xa về phía nam hơn mọi thị trấn khác”: This is the country's ____ town.

Xem đáp án

southernmost

and it contains the geographic South Pole.

1:50

và nó chứa Điểm Nam Cực địa lý.

It's the fifth largest continent on the planet at nearly twice the size of Australia. Ngữ pháp

1:53

Đây là lục địa lớn thứ năm trên hành tinh với kích thước gần gấp đôi Úc.

Ngữ pháp

nearly twice the size of: kích thước gần gấp hai lần

Cấu trúc nearly twice the size of + danh từ hoặc đại từ có nghĩa là “có kích thước gần gấp hai lần vật được dùng làm mốc so sánh”. Trong câu này, Australia là mốc so sánh, vì vậy kích thước của Nam Cực nhỏ hơn hai lần kích thước của Úc một chút. Nearly bổ nghĩa cho twice: lượng đó gần gấp hai lần nhưng chưa đạt đến mức ấy. Khi không có nearly, twice the size of thể hiện quan hệ kích thước hai trên một.

Luyện tập

Câu nào nói rằng hội trường mới có kích thước nhỏ hơn hai lần hội trường cũ một chút?

The new hall is nearly the same size as the old hall.
The new hall is nearly twice the size of the old hall.
The new hall is more than twice the size of the old hall.

Xem đáp án

The new hall is nearly twice the size of the old hall.

Almost 98% of Antarctica is covered by ice at least 1 mi in thickness. Cụm từ

1:58

Gần 98% diện tích Nam Cực được bao phủ bởi lớp băng dày ít nhất 1 dặm.

Cụm từ

at least 1 mi in thickness: nêu độ dày tối thiểu

At least + số đo đặt ra mức tối thiểu: giá trị thực tế có thể bằng hoặc lớn hơn con số đó. Ở đây, at least 1 mi có nghĩa là một dặm hoặc hơn; mi là dạng viết tắt của mile. In thickness cho biết kích thước nào đang được đo. Vì vậy, cụm từ này mô tả độ dày của băng chứ không phải diện tích đất mà băng bao phủ. Mẫu có thể dùng lại là at least + số đo + in thickness.

Luyện tập

Hoàn thành câu bằng at least ... in thickness và số đo chính xác 10 centimeters: The steel door is ____.

Xem đáp án

at least 10 centimeters in thickness

Conditions in Antarctica are some of the most extreme in the entire world. Ngữ pháp

2:04

Các điều kiện ở Nam Cực thuộc hàng khắc nghiệt nhất trên toàn thế giới.

Ngữ pháp

some of the most extreme: thuộc một nhóm ở mức cao nhất

Some of the most + tính từ đặt chủ ngữ vào một nhóm ở đầu cao nhất của thang đo. Ở đây, điều kiện tại Nam Cực thuộc nhóm điều kiện khắc nghiệt nhất thế giới; câu này không khẳng định rằng không nơi nào khác có thể khắc nghiệt tương đương. Sau extreme, danh từ conditions bị lược đi vì đã được nhắc đến: some of the most extreme conditions. Cấu trúc này tạo ra sự so sánh mạnh nhưng vẫn chừa chỗ cho các thành viên khác trong cùng nhóm cao nhất.

Luyện tập

Câu nào mô tả ba cơn bão thuộc một nhóm mạnh nhất mà không khẳng định chỉ riêng chúng là mạnh nhất?

The three hurricanes were some of the most powerful storms on record.
The three hurricanes were less powerful than most storms on record.
The three hurricanes were the only powerful storms on record.

Xem đáp án

The three hurricanes were some of the most powerful storms on record.

On average,