Ánh Sáng Cuối Cùng Trước Khi Chìm Vào Bóng Tối Vĩnh Cửu – Sao Lùn Trắng & Sao Lùn Đen: tài liệu học tiếng Anh

Humans can survive in this universe as long as we have an energy source. Ngữ pháp

Con người có thể tồn tại trong vũ trụ này chừng nào chúng ta còn có nguồn năng lượng.

Unfortunately, the universe will die.

Thật không may, vũ trụ sẽ chết.

It will happen slowly over many billions of years,

Chuyện đó sẽ xảy ra từ từ trong hàng tỷ năm,

but it will happen.

nhưng chắc chắn nó sẽ xảy ra.

On a universal time scale,

Theo thước đo thời gian của vũ trụ,

stars like our sun will be gone in no time. Thành ngữ

những ngôi sao như mặt trời của chúng ta sẽ sớm biến mất.

Luckily, there are places that will exist practically forever from a human perspective. Cụm từ

May mắn thay, có những nơi sẽ tồn tại gần như mãi mãi theo góc nhìn của con người.

The corpses of dead stars,

Những xác chết của các ngôi sao đã tàn lụi,

white dwarfs.

sao lùn trắng.

They could be humanity's last home right before the death of the universe.

Chúng có thể là ngôi nhà cuối cùng của nhân loại ngay trước thời điểm vũ trụ diệt vong.

What are these strange things?

Những thứ kỳ lạ này là gì?

And what happens when they finally die?

Và điều gì sẽ xảy ra khi cuối cùng chúng chết đi?

How long stars live varies drastically,

Tuổi thọ của các ngôi sao rất khác nhau,

depending on how massive they are. Ngữ pháp

tùy thuộc vào khối lượng của chúng.

For example,

Ví dụ,

really massive stars burn hot and fast,

những ngôi sao thực sự khổng lồ sẽ cháy rất nóng và nhanh,

dying violently in supernovae a few million years after birth.

chết một cách dữ dội trong các vụ nổ siêu tân tinh vài triệu năm sau khi ra đời.

But they're the exception.

Nhưng chúng chỉ là ngoại lệ.

97% of all stars will end their existence as white dwarfs.

97% tất cả các ngôi sao sẽ kết thúc sự tồn tại của chúng dưới dạng sao lùn trắng.

There are two ways this can happen.

Có hai cách để điều này có thể xảy ra.

Small stars,

Những ngôi sao nhỏ,

so called red dwarfs,

được gọi là sao lùn đỏ,

burn out over trillions of years Cụm động từ

sẽ cháy qua hàng nghìn tỷ năm

until they eventually quietly turn into white dwarfs. Cụm động từ

cho đến khi cuối cùng chúng lặng lẽ biến thành sao lùn trắng.

Medium-sized stars like our sun are more interesting.

Những ngôi sao có kích thước trung bình như mặt trời của chúng ta thì thú vị hơn.

Imagine the sun as a huge pressure cooker Mạch ý

Hãy tưởng tượng mặt trời như một nồi áp suất khổng lồ

that fuses hydrogen into helium in its core

hợp nhất hydro thành heli trong lõi của nó

through its gravity.

thông qua lực hấp dẫn.

The fusion of elements releases extreme amounts of energy

Sự hợp nhất của các nguyên tố giải phóng một lượng năng lượng cực lớn

that pushes outwards and stabilizes the star,

đẩy ra ngoài và ổn định ngôi sao,

keeping it in a delicate balance. Cụm từ

giữ nó trong một trạng thái cân bằng tinh tế.

When the sun is old,

Khi mặt trời già đi,

the hydrogen in the core is exhausted,

hydro trong lõi cạn kiệt,

and the sun will begin to burn helium into heavier elements.

và mặt trời sẽ bắt đầu đốt cháy heli thành các nguyên tố nặng hơn.

While doing so, Mạch ý

Trong quá trình đó,

it will shed its outer layers. Cách dùng từ

nó sẽ lột bỏ các lớp bên ngoài của mình.

When this process is over,

Khi quá trình này kết thúc,

more than half of the sun's mass will be lost into space

hơn một nửa khối lượng của mặt trời sẽ bị mất vào không gian

as a spectacular planetary nebula

dưới dạng một tinh vân hành tinh tuyệt đẹp

millions of kilometers across. Ngữ pháp

có chiều ngang hàng triệu km.

What remains will be its former core. Ngữ pháp

Những gì còn lại sẽ là phần lõi cũ của nó.

A white dwarf is born,

Một sao lùn trắng ra đời,

a star corpse.

một xác chết của vì sao.

While its former self was about 100 times its diameter, Ngữ pháp

Nếu như trước đây nó có đường kính lớn gấp 100 lần,

now it's only about as big as Earth,

thì bây giờ nó chỉ to khoảng bằng Trái Đất,

but still with about half of its former mass.

nhưng vẫn giữ khoảng một nửa khối lượng ban đầu.

This means it's extremely dense.

Điều này có nghĩa là nó cực kỳ đặc.

A teaspoon of white dwarf is about as massive as a car. Ngữ pháp

Một muỗng cà phê vật chất sao lùn trắng có khối lượng bằng một chiếc ô tô.

Its surface gravity is over 100,000 times higher than Earth's. Ngữ pháp

Lực hấp dẫn bề mặt của nó cao gấp 100.000 lần so với Trái Đất.

If you tried to land on it, Ngữ pháp

Nếu bạn cố gắng hạ cánh lên đó,

you'd immediately be compressed into a steaming puddle.

bạn sẽ ngay lập tức bị nén thành một vũng chất lỏng bốc hơi.

Life around a white dwarf is very unlikely,

Sự sống xung quanh một sao lùn trắng là rất khó xảy ra,

but possible.

nhưng không phải là không thể.

Most of them that exist now were former stars that,

Hầu hết các sao lùn trắng hiện hữu từng là những ngôi sao mà,

well, died, Ý định

à, đã chết,

which probably ruined any planets they once had.

có lẽ đã hủy hoại mọi hành tinh mà chúng từng có.

But that's not all. Mạch ý

Nhưng đó chưa phải là tất cả.

Since they are so small,

Vì chúng quá nhỏ,

a planet would need to orbit them about 75 times closer Ngữ pháp

một hành tinh sẽ cần quay quanh chúng ở khoảng cách gần hơn khoảng 75 lần

than Earth is to the sun to have liquid water.

so với khoảng cách từ Trái Đất đến mặt trời để có nước lỏng.

This proximity has ups and downs. Thành ngữ

Sự gần gũi này có những ưu và khuyết điểm.

For one, Mạch ý

Một mặt,

it would tidally lock the planet,

nó sẽ khóa chặt hành tinh bằng lực thủy triều,

giving it a permanent day and permanent night.

khiến hành tinh đó có ban ngày vĩnh viễn và ban đêm vĩnh viễn.

At the edges of these day and night zones,

Tại ranh giới của các khu vực ngày và đêm này,

life could be possible.

sự sống có thể tồn tại.

But white dwarfs have a very stable energy output,

Nhưng sao lùn trắng có lượng năng lượng tỏa ra rất ổn định,

so they might actually be safer to live around Ngữ pháp

vì vậy sống quanh chúng thực sự có thể an toàn hơn

than many red dwarfs.

so với nhiều sao lùn đỏ.

This is still speculation at this point, Cụm từ

Hiện tại đây vẫn chỉ là suy đoán,

but if we could find a white dwarf

nhưng nếu chúng ta có thể tìm thấy một sao lùn trắng

with the right conditions to settle around,

với các điều kiện phù hợp để định cư,

we could have a home for many billions of years.

chúng ta có thể có một ngôi nhà trong nhiều tỷ năm.

But why do they shine so much longer than other star types?

Nhưng tại sao chúng lại phát sáng lâu hơn rất nhiều so với các loại sao khác?

White dwarfs are very,

Sao lùn trắng rất,

very hot,

rất nóng,

up to 40 times hotter than our sun, Ngữ pháp

nóng hơn mặt trời của chúng ta tới 40 lần,

ranking among the hottest objects in the universe.

xếp vào hàng những vật thể nóng nhất trong vũ trụ.

But they are not incredibly active.

Nhưng chúng không hoạt động quá mạnh.

All the heat inside of them is trapped

Mọi nhiệt lượng bên trong chúng bị mắc kẹt

and has nowhere to go. Cụm từ

và không có nơi nào để thoát ra.

Only on its outer layer can it escape into space. Ngữ pháp

Chỉ có lớp bên ngoài của nó mới có thể phát tán nhiệt vào không gian.

But space is mostly empty,

Nhưng không gian hầu như trống rỗng,

so heat can't be transferred by conduction.

vì vậy nhiệt không thể được truyền bằng sự dẫn nhiệt.

The only way energy can escape is by radiation. Ngữ pháp

Cách duy nhất để năng lượng có thể thoát ra là thông qua bức xạ.

This is so inefficient Ngữ pháp

Quá trình này không hiệu quả

that white dwarfs will take trillions of years to cool down, Cụm động từ

đến mức sao lùn trắng sẽ mất hàng nghìn tỷ năm để nguội đi,

which may make them humanity's last refuge. Thành ngữ

điều này có thể biến chúng thành nơi ẩn náu cuối cùng của nhân loại.

They might be the last sources of light and energy

Chúng có thể là nguồn sáng và năng lượng cuối cùng

in a dying universe.

trong một vũ trụ đang chết dần.

According to some estimates, Cụm từ

Theo một số ước tính,

white dwarfs might shine as long as 100 billion billion years, Cách dùng từ

sao lùn trắng có thể phát sáng đến 100 tỷ tỷ năm,

10 billion times longer than the universe has existed.

lâu gấp 10 tỷ lần thời gian vũ trụ đã tồn tại.

So far into the future

Quá xa trong tương lai

that no regular stars will shine anymore.

đến mức sẽ không còn ngôi sao bình thường nào tỏa sáng nữa.

Galaxies will have evaporated. Ngữ pháp

Các thiên hà sẽ bốc hơi.

And only then will the first white dwarf Ngữ pháp

Và chỉ khi đó, sao lùn trắng đầu tiên

turn into the first black dwarf.

mới biến thành sao lùn đen đầu tiên.

When this happens,

Khi điều này xảy ra,

the last hope for life will die off. Cụm động từ

hy vọng cuối cùng cho sự sống sẽ tắt ngấm.

Black dwarfs will be inactive spheres with no energy left to give.

Sao lùn đen sẽ là những quả cầu bất hoạt không còn năng lượng để tỏa ra.

Still massive enough to kill you if you get too close.

Vẫn đủ nặng để giết bạn nếu bạn đến quá gần.

So cold that they'll be near the coldest possible temperature Ngữ pháp

Lạnh đến mức chúng sẽ gần với mức nhiệt độ lạnh nhất có thể

in the universe.

trong vũ trụ.

So dark that they are practically invisible.

Tối đến mức chúng thực tế là vô hình.

The universe will enter its last stage,

Vũ trụ sẽ bước vào giai đoạn cuối cùng,

heat death, Văn hóa

cái chết nhiệt,

which will leave the universe unrecognizable.

khiến vũ trụ trở nên không thể nhận ra.

An absolutely dark and cold graveyard

Một nghĩa địa hoàn toàn tối tăm và lạnh lẽo

with black holes and black dwarfs

với các lỗ đen và sao lùn đen

scattered over trillions of light years.

rải rác qua hàng nghìn tỷ năm ánh sáng.

We don't know for sure Cụm từ

Chúng ta không biết chắc

what will happen with black dwarfs in the end.

cuối cùng điều gì sẽ xảy ra với các sao lùn đen.

If the proton,

Nếu proton,

one of the fundamental parts of atoms,

một trong những phần cơ bản của nguyên tử,

has a limited lifespan,

có tuổi thọ giới hạn,

black dwarfs will slowly evaporate over many trillions of years.

các sao lùn đen sẽ từ từ bốc hơi trong nhiều nghìn tỷ năm.

If the proton does not decay,

Nếu proton không phân rã,

black dwarfs will probably turn into spheres of pure ion

các sao lùn đen có thể sẽ biến thành các quả cầu ion tinh khiết

via quantum tunneling over a time span

thông qua hiệu ứng đường hầm lượng tử qua một khoảng thời gian

so obscenely gigantic that calling it forever is okay. Ngữ pháp

quá đỗi khổng lồ đến mức gọi nó là mãi mãi cũng được.

These ion spheres will then travel completely alone

Những quả cầu ion này sau đó sẽ trôi dạt hoàn toàn đơn độc

through a dark universe.

qua một vũ trụ tối tăm.

Nothing new will happen anymore.

Không có gì mới sẽ xảy ra nữa.

Forever.

Mãi mãi.

While this may sound kind of dark,

Mặc dù điều này nghe có vẻ hơi tăm tối,

this is so far away that for our purposes today,

nhưng nó xa vời đến mức đối với các mục đích của chúng ta hôm nay,

it might as well not happen at all. Cụm từ

nó có thể coi như không bao giờ xảy ra.

It doesn't matter what happens in a billion trillion years. Ngữ pháp

Chẳng hề gì với điều sẽ xảy ra trong một tỷ nghìn tỷ năm nữa.

Right now,

Ngay lúc này,

we happen to exist at an excellent time, Cụm từ

chúng ta tình cờ tồn tại vào một thời điểm tuyệt vời,

able to be in awe about a universe filled with endless stars

có khả năng kinh ngạc trước một vũ trụ chứa đầy vô số vì sao

and light and planets

cùng ánh sáng và các hành tinh

and enough time to visit them one day.

và có đủ thời gian để một ngày nào đó đến thăm chúng.

Our music is finally available on Spotify and iTunes.

Âm nhạc của chúng tôi cuối cùng đã có trên Spotify và iTunes.

It's composed by our good friends at Epic Mountain,

Nó được sáng tác bởi những người bạn tốt của chúng tôi tại Epic Mountain,

two guys with a studio who make music for a living. Cụm từ

hai chàng trai có một phòng thu chuyên kiếm sống bằng âm nhạc.

You can check them out here Cụm động từ

Bạn có thể xem tác phẩm của họ tại đây

and follow them on Facebook and Twitter.

và theo dõi họ trên Facebook và Twitter.

And if you like our videos,

Và nếu bạn thích video của chúng tôi,

please consider supporting us on Patreon.

vui lòng xem xét ủng hộ chúng tôi trên Patreon.

It really would be extremely helpful.

Điều đó thực sự sẽ rất hữu ích.

If you need an excuse to delay work a little bit longer,

Nếu bạn cần một cái cớ để trì hoãn công việc thêm một chút,

here's a playlist with more space videos.

đây là một danh sách phát với nhiều video về không gian hơn.