Ý nghĩa thực sự của các cụm từ tiếng Anh ⏲️ 6 Minute English: tài liệu học tiếng Anh

6 Minute English from bbclearningenglish.com.

Chương trình 6 Phút Tiếng Anh từ bbclearningenglish.com.

Hello,

Xin chào,

this is 6 Minute English from BBC Learning English.

đây là chương trình 6 Phút Tiếng Anh của BBC Learning English.

I'm Pippa.

Tôi là Pippa.

And I'm Beth.

Và tôi là Beth.

In English,

Trong tiếng Anh,

what we say and what we mean Ngữ pháp

những gì chúng ta nói và những gì chúng ta có ý định nói

are sometimes two very different things.

đôi khi là hai điều rất khác nhau.

We often use exaggeration for emphasis Cụm từ

Chúng ta thường sử dụng sự cường điệu để nhấn mạnh

or for humour

hoặc để tạo sự hài hước

something known as hyperbole. Cách dùng từ

được biết đến như là phép ngoa dụ (hyperbole).

For example, people say,

Ví dụ, mọi người hay nói,

I am so hungry I could eat a horse. Thành ngữ

Tôi đói đến mức có thể ăn được cả một con ngựa.

But of course,

Nhưng tất nhiên,

no one really could.

không ai thực sự có thể làm vậy.

Here's presenter Michael Rosen and linguist Derek Bousfield

Sau đây là người dẫn chương trình Michael Rosen và nhà ngôn ngữ học Derek Bousfield

discussing one example of hyperbole

đang thảo luận về một ví dụ của phép ngoa dụ

on BBC Radio 4's Word of Mouth.

trên chương trình Word of Mouth của BBC Radio 4.

People do say absolute nightmare. Cụm từ

Mọi người thường nói "thật là một cơn ác mộng".

Yeah,

Đúng vậy,

or as my daughters would say,

hoặc như các con gái tôi sẽ nói,

I've had a mare today. Cách dùng từ

Hôm nay tôi đã gặp một 'mare'.

And when they say mare,

Và khi chúng nói 'mare',

which is obviously shortened from nightmare,

rõ ràng là dạng rút gọn của 'nightmare' (ác mộng),

what it basically means is they've had a

điều nó cơ bản muốn nói là chúng đã có

a mild and potentially slightly humorous occurrence at work.

một sự cố nhẹ nhàng và có khả năng hơi hài hước tại nơi làm việc.

You might call an unpleasant or difficult experience a nightmare.

Bạn có thể gọi một trải nghiệm khó chịu hoặc khó khăn là một cơn ác mộng.

Derek's daughter used the word mare,

Con gái của Derek đã sử dụng từ 'mare',

short for nightmare, Cụm từ

viết tắt của 'nightmare',

to describe her terrible day at work.

để miêu tả ngày làm việc tồi tệ của cô ấy.

But she was exaggerating.

Nhưng cô ấy đang phóng đại.

Her day wasn't really terrible,

Ngày của cô ấy không thực sự quá tồi tệ,

more like strange or annoying. Cụm từ

giống như là kỳ lạ hoặc phiền toái hơn.

Can you remember a time when Ngữ pháp

Bạn có nhớ được lần nào mà

what you said wasn't really what you meant, Beth?

điều bạn nói không thực sự giống như ý bạn muốn nói không, Beth?

Well, sometimes

Chà, đôi khi

we say,

chúng ta nói,

Hi, y'alright? Ý định

Chào, bạn ổn chứ? (Hi, y'alright?)

Which means,

Nghĩa là,

Hi,

Xin chào,

are you alright?

bạn có ổn không?

Like, are you OK?

Kiểu như, bạn có sao không?

But actually,

Nhưng thực ra,

we don't really want to hear the answer.

chúng ta không thực sự muốn nghe câu trả lời.

It just means hello,

Nó chỉ có nghĩa là xin chào,

doesn't it? Ngữ pháp

phải không?

Mm, yeah.

Ừm, đúng thế.

I have a friend who actually just says,

Tôi có một người bạn thực sự chỉ nói,

Alright?

Ổn chứ? (Alright?)

And they just mean,

Và ý họ chỉ là,

hello.

xin chào.

They don't mean,

Họ không có ý là,

are you OK?

bạn có sao không?

They don't want to hear about my day.

Họ không muốn nghe về ngày hôm nay của tôi.

No.

Đúng là không.

If you're having a bad day,

Nếu bạn đang có một ngày tồi tệ,

they don't want to know.

họ cũng không muốn biết.

They're just saying,

Họ chỉ đang nói,

hello.

xin chào.

In this episode,

Trong tập này,

we'll be finding out more about Cụm động từ

chúng ta sẽ cùng tìm hiểu thêm về

how the meaning of words changes in English.

cách ý nghĩa của các từ ngữ thay đổi trong tiếng Anh.

As usual, Mạch ý

Như thường lệ,

we'll be learning some useful new words and phrases.

chúng ta sẽ học một số từ và cụm từ mới hữu ích.

And remember,

Và hãy nhớ,

you'll find all the vocabulary from this episode

bạn sẽ tìm thấy toàn bộ từ vựng từ tập này

on our website,

trên trang web của chúng tôi,

bbclearningenglish.com.

bbclearningenglish.com.

But first, Mạch ý

Nhưng trước tiên,

I have a question for you, Beth.

Tôi có một câu hỏi cho bạn đây, Beth.

The word hyperbole comes from two ancient Greek words,

Từ 'hyperbole' (phép ngoa dụ) bắt nguồn từ hai từ Hy Lạp cổ đại,

huper and ballo.

huper và ballo.

But what is their literal meaning? Cách dùng từ

Nhưng nghĩa đen của chúng là gì?

Is it A,

Có phải là A,

to overthrow?

lật đổ (to overthrow)?

B,

B,

to over speak?

nói quá (to over speak)?

Or C,

Hay C,

to overthink?

nghĩ quá (to overthink)?

I have no idea, Cụm từ

Tôi hoàn toàn không biết,

Pippa.

Pippa.

I'm going to say, Ý định

Tôi sẽ chọn,

to over speak.

nói quá.

Okay,

Được rồi,

we'll find out the answer at the end of the programme.

chúng ta sẽ tìm ra câu trả lời vào cuối chương trình.

It's not just hyperbole Ngữ pháp

Không chỉ có phép ngoa dụ

that changes the meaning of words.

mới thay đổi ý nghĩa của từ ngữ.

It's opposite,

Trái ngược với nó,

something called understatement,

một thứ gọi là nói giảm nói tránh (understatement),

has the same effect too.

cũng mang lại hiệu ứng tương tự.

Understatement involves de-emphasising something. Cách dùng từ

Nói giảm nói tránh liên quan đến việc giảm bớt sự nhấn mạnh vào điều gì đó.

For example,

Ví dụ,

imagine you were served an awful meal in a restaurant,

tưởng tượng bạn được phục vụ một bữa ăn kinh khủng trong một nhà hàng,

but instead of saying how bad the food was, Ngữ pháp

nhưng thay vì nói đồ ăn tệ đến mức nào,

you just said it was less than perfect. Thành ngữ

bạn chỉ nói rằng nó không được hoàn hảo cho lắm.

Here's linguist Derek Bousfield discussing understatement

Đây là nhà ngôn ngữ học Derek Bousfield thảo luận về phép nói giảm nói tránh

on BBC Radio 4's Word of Mouth.

trên chương trình Word of Mouth của BBC Radio 4.

We love understatement

Chúng ta rất thích nói giảm nói tránh

as a way of kind of signalling that something much more serious has gone on. Ghi chú

như một cách để ra dấu rằng có một chuyện nghiêm trọng hơn nhiều đã xảy ra.

And it's a kind of performative

Và đó là một kiểu mang tính chất biểu diễn,

sardonic,

châm biếm,

not-taking-oneself-too-seriously

thể hiện bản sắc không coi bản thân quá quan trọng

identity when you do that.

khi bạn làm điều đó.

Because, you know,

Bởi vì, bạn biết đấy,

taking yourself too seriously Thành ngữ

quá coi trọng bản thân

is a no-no in British culture. Cách dùng từ

là một điều tối kỵ (no-no) trong văn hóa Anh.

Yes.

Đúng vậy.

And so linguistically

Và vì thế về mặt ngôn ngữ

not taking yourself too seriously

việc không quá coi trọng bản thân

is is really the done thing. Thành ngữ

thực sự là phép tắc ứng xử chuẩn mực (the done thing).

Understatement is valued in British culture,

Nói giảm nói tránh được coi trọng trong văn hóa Anh,

unlike taking yourself too seriously.

không giống như việc quá coi trọng bản thân.

If you take yourself too seriously,

Nếu bạn quá coi trọng bản thân,

you think you're more important than you really are.

bạn nghĩ mình quan trọng hơn thực tế.

In Britain,

Ở nước Anh,

this is a no-no,

đây là một điều tối kỵ (a no-no),

a way of behaving that is not socially acceptable.

một cách hành xử không được xã hội chấp nhận.

In other words, Mạch ý

Nói cách khác,

it's not the done thing,

đó không phải là phép tắc ứng xử chuẩn mực (the done thing),

meaning it's not what you're expected to do in a particular social situation.

nghĩa là nó không phải là điều người ta mong đợi bạn làm trong một tình huống xã hội cụ thể.

Another area where the meaning of words can be easily misunderstood is apologising. Mạch ý

Một lĩnh vực khác mà ý nghĩa của từ ngữ có thể dễ bị hiểu lầm là khi xin lỗi.

Here,

Sau đây,

Michael Rosen responds to an imaginary situation

Michael Rosen phản ứng với một tình huống tưởng tượng

where his toe gets accidentally stepped on by Derek Bousfield Ngữ pháp

nơi ngón chân của ông vô tình bị Derek Bousfield dẫm phải

for BBC Radio 4 programme Word of Mouth.

cho chương trình Word of Mouth trên BBC Radio 4.

Imagine

Hãy tưởng tượng

I stepped on your toe

tôi dẫm lên ngón chân bạn

and I said,

và tôi nói,

Oh, Michael, I'm really sorry. Ý định

Ồ, Michael, tôi thực sự xin lỗi.

And you said,

Và bạn sẽ nói,

It's all good. Ý định

Mọi thứ đều ổn (It's all good).

Oh, right.

Ồ, phải rồi.

That probably means it isn't.

Điều đó có lẽ có nghĩa là nó không ổn.

Yes,

Vâng,

I'm actually a bit miffed, Cách dùng từ

thực ra tôi hơi bực mình (miffed),

a little bit annoyed.

hơi khó chịu một chút.

But then I don't want to have a barney with you. Cách dùng từ

Nhưng lúc đó tôi không muốn cãi lộn (have a barney) với bạn.

You're a stranger.

Bạn là một người lạ.

So,

Vì vậy,

I don't want to get into a whole thing. Thành ngữ

tôi không muốn làm to chuyện.

So, I say,

Nên, tôi nói,

yeah, it's all good.

đúng, mọi thứ đều ổn.

It's all good.

Mọi thứ đều ổn.

Exactly.

Chính xác.

It's a bit like,

Nó hơi giống như,

yeah, I mean,

vâng, ý tôi là,

that's a British English one.

đó là một cách nói theo tiếng Anh-Anh.

And an equivalent American English one would be, Văn hóa

Và một câu tương đương trong tiếng Anh-Mỹ sẽ là,

no worries. Ý định

không sao đâu (no worries).

If someone tells you it's all good,

Nếu ai đó nói với bạn là mọi thứ đều ổn,

they could actually be feeling miffed,

thực ra họ có thể đang cảm thấy bực mình (miffed),

an adjective meaning slightly annoyed or hurt by someone's behaviour.

một tính từ có nghĩa là hơi khó chịu hoặc bị tổn thương bởi hành vi của ai đó.

But no matter how annoyed you are, Ngữ pháp

Nhưng cho dù bạn có khó chịu đến đâu,

you probably don't want to get into a barney,

bạn có lẽ cũng không muốn vướng vào một vụ cãi lộn (barney),

a loud argument or quarrel.

một cuộc tranh cãi hay cãi vã ầm ĩ.

So, you say something like,

Vì vậy, bạn nói điều gì đó như,

it's all good,

mọi thứ đều ổn,

or no worries,

hoặc không sao đâu,

and move on. Cụm động từ

và cho qua chuyện.

As an English learner,

Là một người học tiếng Anh,

unclear word meanings are a challenge.

những ý nghĩa từ ngữ không rõ ràng là một thách thức.

A lot depends on the situation Cụm từ

Rất nhiều thứ phụ thuộc vào tình huống

and on the relationship between speaker and listener.

và vào mối quan hệ giữa người nói và người nghe.

So, don't be shy, Ý định

Vì vậy, đừng ngại ngùng,

get talking to others in English. Ngữ pháp

hãy bắt đầu trò chuyện với người khác bằng tiếng Anh.

And if you make a mistake,

Và nếu bạn mắc lỗi,

say,

hãy nói,

no worries,

không sao đâu (no worries),

and carry on. Cụm động từ

và tiếp tục.

Okay, Pippa,

Được rồi, Pippa,

I think it's time to reveal the answer to your question. Cụm từ

Tôi nghĩ đã đến lúc tiết lộ câu trả lời cho câu hỏi của bạn.

Yes,

Đúng vậy,

you thought the ancient Greek words huper and ballo meant overspeak.

bạn đã nghĩ rằng các từ Hy Lạp cổ đại huper và ballo có nghĩa là nói quá.

But the answer was actually A,

Nhưng câu trả lời thực ra là A,

to overthrow.

lật đổ.

Huper means beyond,

Huper có nghĩa là vượt quá,

and ballo means I throw.

và ballo có nghĩa là tôi ném.

Oh, well.

Ồ, chà.

Okay,

Được rồi,

let's recap the vocabulary we've learnt, Mạch ý

hãy cùng điểm lại những từ vựng chúng ta đã học,

starting with mare, short for nightmare,

bắt đầu với mare, viết tắt của nightmare,

meaning an unpleasant or difficult experience.

có nghĩa là một trải nghiệm không vui hoặc khó khăn.

If you take yourself too seriously,

Nếu bạn quá coi trọng bản thân (take yourself too seriously),

you consider yourself and your actions more important than they really are.

bạn xem bản thân và hành động của mình quan trọng hơn thực tế.

In Britain,

Ở Anh,

this is a no-no,

đây là một điều tối kỵ (no-no),

a way of behaving that is not socially acceptable.

một cách hành xử không được xã hội chấp nhận.

The done thing,

Phép tắc ứng xử chuẩn mực (the done thing),

on the other hand, Mạch ý

mặt khác,

is what you are expected to do in a particular social situation.

là điều mà bạn được kỳ vọng sẽ làm trong một tình huống xã hội nhất định.

If you're miffed,

Nếu bạn miffed,

you're slightly annoyed by someone's behaviour.

bạn hơi khó chịu trước hành vi của ai đó.

And finally,

Và cuối cùng,

a barney is a loud argument or quarrel.

một barney là một cuộc tranh cãi hoặc cãi vã lớn tiếng.

Once again,

Một lần nữa,

our six minutes are up. Cụm từ

sáu phút của chúng ta đã hết.

But if you're keen to practise these new words and phrases, Cách dùng từ

Nhưng nếu bạn muốn luyện tập những từ và cụm từ mới này,

then check out our website, Cụm động từ

thì hãy ghé thăm trang web của chúng tôi,

bbclearningenglish.com,

bbclearningenglish.com,

where you'll find a worksheet and quiz for this episode.

nơi bạn sẽ tìm thấy một bài tập và câu đố cho tập này.

See you again soon,

Sớm gặp lại các bạn,

but for now, Mạch ý

còn bây giờ thì,

goodbye.

tạm biệt.

Bye.

Tạm biệt.

6 Minute English from bbclearningenglish.com.

Chương trình 6 Phút Tiếng Anh từ bbclearningenglish.com.