Lòng Tự Trọng: tài liệu học tiếng Anh

Liking ourselves, having high self-esteem as we tend to put it, Cụm từ

Việc yêu thích bản thân, hay có lòng tự trọng cao như chúng ta thường nói,

is crucial to any feeling of well-being.

là điều cốt lõi đối với bất kỳ cảm giác hạnh phúc nào.

What's odd then is just how unpredictable Ngữ pháp

Nhưng điều kỳ lạ là sự phân bổ của lòng tự trọng

the allocation of esteem often turns out to be.

thường trở nên vô cùng khó đoán.

There are people with modest jobs,

Có những người có công việc khiêm tốn,

unspectacular bodies,

thân hình không nổi bật,

and unglamorous friends

và những người bạn không mấy hào nhoáng

who confidently nevertheless lay claim Cụm từ

tuy nhiên họ lại tự tin khẳng định

to buoyant levels of self-esteem.

mình có mức độ tự trọng cao.

They seem to like themselves

Họ có vẻ yêu quý bản thân mình

despite the absence of any vigorous signs

bất chấp sự vắng bóng của bất kỳ dấu hiệu

of approval from the world at large.

tán thành mạnh mẽ nào từ thế giới xung quanh.

And then there are others

Và rồi lại có những người khác,

for whom no amount of achievement, Ngữ pháp

đối với họ, bao nhiêu thành tựu,

prestige, and financial security

danh tiếng và sự đảm bảo về tài chính

ever seems to do the trick. Thành ngữ

cũng không bao giờ là đủ.

They anxiously chastise and critique themselves,

Họ lo lắng, tự trừng phạt và chỉ trích chính mình,

always feeling that they've underperformed,

luôn cảm thấy mình đã thể hiện kém cỏi,

never quite trusting that they really deserve to exist.

không bao giờ thực sự tin rằng họ xứng đáng được tồn tại.

Having sound levels of self-esteem

Việc có mức độ tự trọng lành mạnh

ultimately appears to have precious little to do Cụm từ

rốt cuộc dường như có rất ít mối liên hệ

with hitting any verifiable benchmarks.

với việc đạt được bất kỳ tiêu chuẩn nào có thể xác minh.

It seems connected up with a stranger,

Nó dường như kết nối với một thứ logic kỳ lạ hơn,

more internal, more subjective kind of logic,

mang tính nội tâm hơn, chủ quan hơn,

with factors immune to standard notions of achievement. Cách dùng từ

với các yếu tố miễn nhiễm với những quan niệm tiêu chuẩn về thành công.

Three factors stand out in particular. Mạch ý

Có ba yếu tố đặc biệt nổi bật.

Firstly,

Thứ nhất,

what your same-sex parent did. Cách dùng từ

cha hoặc mẹ cùng giới tính của bạn đã làm gì.

The single greatest determinant

Yếu tố quyết định duy nhất lớn nhất

of how much you will esteem yourself

về mức độ bạn sẽ tôn trọng chính mình

is how you compare with your same-sex parent,

là việc bạn so sánh bản thân với cha mẹ cùng giới tính như thế nào,

whether you've achieved more or less than mom or dad.

liệu bạn đã đạt được nhiều hơn hay ít hơn cha hoặc mẹ mình.

Rather brutally, Mạch ý

Khá phũ phàng thay,

it seems that comfortable levels of self-esteem

có vẻ như những mức độ tự trọng thoải mái

are only available to those who've managed

chỉ dành cho những ai đã cố gắng

to outpace their same-sex parent. Cách dùng từ

vượt qua cha hoặc mẹ cùng giới tính của họ.

Those from a poor background

Những người có xuất thân nghèo khó

have a big unwitting advantage here.

lại vô tình có một lợi thế lớn ở đây.

You might only be driving a beaten-up old taxi

Bạn có thể chỉ đang lái một chiếc taxi cũ nát

around Manhattan and living in one room in Harlem,

quanh Manhattan và sống trong một căn phòng đơn ở Harlem,

but if your same-sex parent was a subsistence farmer Văn hóa

nhưng nếu cha mẹ cùng giới tính của bạn là một nông dân tự cung tự cấp

from eastern Burkina Faso,

từ miền đông Burkina Faso,

you will at times feel princely nevertheless.

đôi khi bạn vẫn sẽ cảm thấy mình như một hoàng tử.

Similarly, yet more darkly, Mạch ý

Tương tự, nhưng theo một cách tăm tối hơn,

you might have grown up in ostensibly privileged circumstances, Cách dùng từ

bạn có thể lớn lên trong những hoàn cảnh bề ngoài có vẻ đặc quyền,

but if your same-sex parent made a few hundred million

nhưng nếu cha mẹ cùng giới tính của bạn kiếm được vài trăm triệu

and you're only managing to pull in a middle-class salary, Cụm động từ

và bạn chỉ cố gắng thu về một mức lương trung lưu,

you're liable never quite to shake off Cụm động từ

bạn rất dễ không bao giờ thoát khỏi

a haunting feeling that you're a disgrace.

cảm giác ám ảnh rằng bạn là một nỗi ô nhục.

Secondly,

Thứ hai,

what your peer group is up to. Cụm động từ

nhóm bạn đồng trang lứa của bạn đang làm gì.

We don't feel inadequate in relation

Chúng ta không cảm thấy kém cỏi so với

to everyone who has more than us.

tất cả những người có nhiều thứ hơn chúng ta.

Only those who we've come to see as belonging

Chỉ với những người mà chúng ta xem là thuộc về

to another crucial determinant of self-esteem,

một yếu tố quyết định quan trọng khác của lòng tự trọng,

our peer group. Cách dùng từ

nhóm bạn đồng trang lứa của chúng ta.

By this we mean the people who were educated with us, Mạch ý

Điều này có nghĩa là những người đã học cùng chúng ta,

who are around our age,

trạc tuổi chúng ta,

and who live in our part of the world.

và sống trong cùng khu vực thế giới với chúng ta.

These people matter infinitely more

Những người này quan trọng hơn gấp vạn lần

to our sense of well-being

đối với cảm giác hạnh phúc của chúng ta

than the population at large. Cụm từ

so với dân số nói chung.

It's a piece of extreme bad luck

Đó là một sự xui xẻo tột độ

and a matter for particular commiseration and assistance Mạch ý

và là một vấn đề cần được cảm thông và hỗ trợ đặc biệt

if ever our peer group produces someone

nếu nhóm bạn đồng trang lứa của chúng ta có một ai đó

who starts a billion-dollar company

thành lập một công ty tỷ đô

or, God forbid, Ý định

hoặc, lạy Chúa,

ends up running the country. Cụm động từ

cuối cùng trở thành người điều hành đất nước.

Every time someone we went to school with does better than us,

Mỗi khi một người bạn học cũ làm tốt hơn chúng ta,

a small part of us will die. Thành ngữ

một phần nhỏ bé trong chúng ta sẽ chết đi.

We should therefore take immense care Mạch ý

Do đó, chúng ta nên hết sức cẩn thận

to attend very ordinary schools

theo học tại những ngôi trường thật bình thường

and after graduation

và sau khi tốt nghiệp

to throw all invitations to reunions

hãy ném mọi lời mời họp lớp

straight in the trash.

thẳng vào thùng rác.

Third

Thứ ba,

what kind of love you received in childhood.

loại tình yêu bạn nhận được trong thời thơ ấu.

A lot depends on what kind of affection

Rất nhiều điều phụ thuộc vào loại tình cảm

we were the recipients of in childhood. Cụm từ

mà chúng ta là người tiếp nhận trong thời thơ ấu.

In particular,

Đặc biệt là,

how many conditions our love came attached with.

tình yêu của chúng ta đi kèm với bao nhiêu điều kiện.

Some of us had parents who only knew

Một số người trong chúng ta có cha mẹ chỉ biết

how to give out

cách trao đi

the conditional kind of love.

loại tình yêu có điều kiện.

It was all about the grades and the school reports. Cụm từ

Mọi thứ đều xoay quanh điểm số và phiếu bé ngoan.

We therefore grew up, Ngữ pháp

Do đó, chúng ta lớn lên,

of course,

tất nhiên,

to be high achievers.

trở thành những người đạt thành tích cao.

But it's not so easy running around your whole life long, Ngữ pháp

Nhưng chạy ngược chạy xuôi suốt cả cuộc đời không hề dễ dàng,

desperate to put out the raging fires of self-hatred, Thành ngữ

tuyệt vọng dập tắt ngọn lửa hung hãn của sự căm ghét bản thân,

striving to impress everyone you meet

cố gắng gây ấn tượng với mọi người bạn gặp

in search of an unsatisfied desire

để tìm kiếm một khao khát chưa được thỏa mãn

for a parental approval you never knew.

về một sự công nhận từ cha mẹ mà bạn chưa bao giờ biết đến.

But others,

Nhưng những người khác,

the blessed ones who've known unconditional love from the start,

những người may mắn biết đến tình yêu vô điều kiện ngay từ đầu,

will be okay just to be.

sẽ cảm thấy ổn chỉ với việc là chính mình.

They won't have to do quite so much pushing.

Họ sẽ không phải thúc ép bản thân quá nhiều như vậy.

They'll have an inner basic buoyancy Thành ngữ

Họ sẽ có một sự nhẹ nhõm cơ bản trong nội tâm

guaranteed by the knowledge

được đảm bảo bằng việc biết rằng

that they once mattered immeasurably.

họ đã từng quan trọng đến vô cùng.

A big reversal like being fired

Một thất bại lớn như bị sa thải

will be unpleasant,

sẽ không mấy dễ chịu,

it won't necessarily have to be a tragedy. Ngữ pháp

nhưng không nhất thiết phải là một bi kịch.

Knowing about the odd internal origins of self-esteem

Biết về những nguồn gốc nội tâm kỳ lạ của lòng tự trọng

is crucial because of how often we pursue goals Ngữ pháp

là điều cốt lõi bởi vì chúng ta thường xuyên theo đuổi các mục tiêu

in the belief that success will at last give us Cụm từ

với niềm tin rằng thành công cuối cùng sẽ mang lại cho chúng ta

the keys to feeling good about ourselves. Thành ngữ

chìa khóa để cảm thấy tốt đẹp về bản thân.

It seems the truth is slightly darker.

Có vẻ như sự thật thì đen tối hơn một chút.

You might ostensibly be doing very well at work,

Bề ngoài bạn có thể đang làm rất tốt công việc của mình,

but if your dad was a big shot Thành ngữ

nhưng nếu cha bạn là một nhân vật tai to mặt lớn

or your school buddy became president

hoặc cậu bạn cùng trường của bạn trở thành tổng thống

or your parents didn't you up

hoặc cha mẹ đã không nuôi dạy bạn

with the right unconditional sort of love,

bằng tình yêu thương vô điều kiện đúng nghĩa,

no amount of striving, goal-scoring,

thì không một nỗ lực, bàn thắng,

and medal-winning

hay huy chương chiến thắng nào

is ever really going to do it.

có thể thực sự đem lại điều đó.

This changes where we should imagine our challenges lie. Mạch ý

Điều này thay đổi nơi chúng ta nên hình dung thử thách của mình nằm ở đâu.

Feeling good about ourselves

Cảm thấy tốt đẹp về bản thân

isn't ultimately something we can bring about Cụm động từ

rốt cuộc không phải là điều chúng ta có thể mang lại

through professional or economic achievements alone.

chỉ thông qua những thành tựu nghề nghiệp hay kinh tế.

In huge part,

Phần lớn,

it's going to be about coming to terms with ourselves, Thành ngữ

đó sẽ là quá trình học cách chấp nhận chính mình,

the result of understanding our past,

là kết quả của việc thấu hiểu quá khứ của chúng ta,

and the dynamics of shame,

và những động lực của sự xấu hổ,

conditionality,

tính điều kiện,

and humiliation that might lie there.

và sự bẽ mặt có thể nằm ở đó.

It turns out that high self-esteem Mạch ý

Hóa ra lòng tự trọng cao

seems largely to be a prize of psychology Thành ngữ

dường như phần lớn là một phần thưởng của tâm lý học

rather than the fruit of anything we might achieve

hơn là kết quả của bất cứ điều gì chúng ta có thể đạt được

out in the world in relation to the economy.

ngoài thế giới liên quan đến nền kinh tế.