Giải thích Hệ miễn dịch I – Nhiễm khuẩn: tài liệu học tiếng Anh

Every second of your life you are under attack. Thành ngữ

Mỗi giây trong cuộc đời bạn, bạn đang bị tấn công.

Billions of bacteria, viruses, and fungi

Hàng tỷ vi khuẩn, virus và nấm

are trying to make you their home. Thành ngữ

đang cố gắng biến cơ thể bạn thành nhà của chúng.

So our bodies have developed a super complex little army

Vì vậy, cơ thể chúng ta đã phát triển một đội quân nhỏ siêu phức tạp

with guards, soldiers, intelligence, weapons factories,

với lính canh, binh sĩ, tình báo, nhà máy vũ khí,

and communicators

và những người làm nhiệm vụ liên lạc

to protect you from, uh, well, dying.

để bảo vệ bạn khỏi, ừm, cái chết.

For this video,

Đối với video này,

let's assume the immune system has 12 different jobs. Mạch ý

hãy giả sử hệ miễn dịch có 12 công việc khác nhau.

For example, kill enemies, communicate, etc.

Ví dụ, tiêu diệt kẻ thù, liên lạc, v.v.

And it has 21 different cells and two protein forces.

Và nó có 21 loại tế bào khác nhau cùng hai lực lượng protein.

These cells have up to four different jobs.

Những tế bào này có tới bốn công việc khác nhau.

Let's assign them.

Hãy phân công chúng.

Here are the interactions.

Đây là những tương tác.

Now, let's make this understandable.

Bây giờ, hãy làm cho điều này trở nên dễ hiểu.

First of all, let's add colors to the jobs.

Trước tiên, hãy thêm màu sắc cho các công việc.

Now, let's illustrate the cells.

Bây giờ, hãy minh họa các tế bào.

The central color represents the main job of the cell, Ngữ pháp

Màu trung tâm đại diện cho công việc chính của tế bào,

while the surrounding ones represent secondary duties.

trong khi các màu xung quanh đại diện cho các nhiệm vụ phụ.

Now, the immune system looks like this.

Giờ đây, hệ miễn dịch trông như thế này.

Now, the interactions.

Bây giờ, về sự tương tác.

Isn't this complexity just awesome?

Sự phức tạp này không phải là quá tuyệt vời sao?

For this video, we will only talk about these cells and ignore the rest. Mạch ý

Đối với video này, chúng ta sẽ chỉ nói về các tế bào này và bỏ qua phần còn lại.

So, what happens in the case of an infection? Cụm từ

Vậy, điều gì xảy ra trong trường hợp bị nhiễm trùng?

It's a beautiful day

Đó là một ngày đẹp trời

when suddenly a wild rusty nail appears

khi đột nhiên một chiếc đinh gỉ hoang dã xuất hiện

and you cut yourself.

và bạn bị đứt tay.

The first barrier of the immune system is breached, Cách dùng từ

Rào cản đầu tiên của hệ miễn dịch đã bị chọc thủng,

your skin.

đó là da của bạn.

Nearby bacteria seize on the opportunity Cụm từ

Vi khuẩn gần đó chớp lấy cơ hội

and enter your wound.

và xâm nhập vào vết thương của bạn.

They start using up the body's resources Cụm động từ

Chúng bắt đầu sử dụng tài nguyên của cơ thể

and double their numbers about every 20 minutes. Cụm từ

và nhân đôi số lượng của chúng khoảng 20 phút một lần.

At first, they fly under the radar, Thành ngữ

Ban đầu, chúng hoạt động lén lút,

but when a certain bacteria population is reached, Ngữ pháp

nhưng khi đạt đến một số lượng vi khuẩn nhất định,

they change their behavior and start to damage the body

chúng thay đổi hành vi và bắt đầu phá hoại cơ thể

by changing the environment around them.

bằng cách thay đổi môi trường xung quanh chúng.

The immune system has to stop them as fast as possible. Cụm từ

Hệ miễn dịch phải ngăn chặn chúng càng nhanh càng tốt.

First of all, your guard cells,

Trước hết, các tế bào bảo vệ của bạn,

known as macrophages, intervene. Ngữ pháp

được gọi là đại thực bào, sẽ can thiệp.

They are huge cells that guard every border region of the body.

Chúng là những tế bào khổng lồ bảo vệ mọi vùng biên giới của cơ thể.

Most of the time, they alone can suffocate an attack

Phần lớn thời gian, chỉ một mình chúng có thể dập tắt một cuộc tấn công

because they can devour up to 100 intruders each.

bởi vì mỗi tế bào có thể nuốt chửng tới 100 kẻ xâm nhập.

They swallow the intruder whole and trap it inside a membrane. Cụm từ

Chúng nuốt chửng toàn bộ kẻ xâm nhập và nhốt nó bên trong một lớp màng.

Then the enemy gets broken down by enzymes and is killed. Cụm động từ

Sau đó kẻ thù bị phân hủy bởi các enzyme và bị tiêu diệt.

On top of that, they cause inflammation Mạch ý

Thêm vào đó, chúng gây ra viêm nhiễm

by ordering the blood vessels to release water into the battlefield,

bằng cách ra lệnh cho các mạch máu giải phóng nước vào chiến trường,

so fighting becomes easier.

để việc chiến đấu trở nên dễ dàng hơn.

You notice this as a very mild swelling.

Bạn sẽ nhận thấy điều này như một vết sưng rất nhẹ.

When the macrophages fight for too long,

Khi các đại thực bào chiến đấu quá lâu,

they call in heavy backup Cụm động từ

chúng sẽ gọi viện trợ mạnh

by releasing messenger proteins

bằng cách giải phóng các protein truyền tin

that communicate location and urgency.

để thông báo vị trí và mức độ khẩn cấp.

Neutrophils leave their patrol routes in the blood

Bạch cầu trung tính rời khỏi tuyến đường tuần tra của chúng trong máu

and move to the battlefield.

và di chuyển đến chiến trường.

The neutrophils fight so furiously Ngữ pháp

Bạch cầu trung tính chiến đấu dữ dội đến mức

that they kill healthy cells in the process.

chúng giết chết cả những tế bào khỏe mạnh trong quá trình đó.

On top of that,

Hơn thế nữa,

they generate barriers

chúng tạo ra các hàng rào

that trap and kill the bacteria.

để bẫy và tiêu diệt vi khuẩn.

They are indeed so deadly

Thực tế chúng quá chết chóc

that they evolved to commit suicide after 5 days

đến mức chúng đã tiến hóa để tự sát sau 5 ngày

to prevent them from causing too much damage. Ngữ pháp

nhằm ngăn chặn chúng gây ra quá nhiều tổn thương.

If this is not enough to stop the invasion,

Nếu điều này không đủ để ngăn chặn cuộc xâm lăng,

the brain of the immune system kicks in. Cụm động từ

bộ não của hệ miễn dịch sẽ khởi động.

The dendritic cell gets active.

Tế bào đuôi gai bắt đầu hoạt động.

It reacts to the signals of the soldiers Cụm từ

Nó phản ứng với các tín hiệu của các binh sĩ

and starts collecting samples from the enemies.

và bắt đầu thu thập các mẫu từ kẻ thù.

They rip them into pieces Cụm động từ

Chúng xé nát kẻ thù thành từng mảnh

and present the parts on their outer layer.

và trưng bày các mảnh đó trên lớp màng ngoài của chúng.

Now,

Lúc này,

the dendritic cell makes a crucial decision. Cụm từ

tế bào đuôi gai đưa ra một quyết định quan trọng.

Should they call for antiviral forces Cụm động từ

Chúng nên gọi lực lượng kháng virus

that eradicate infected body cells

để tiêu diệt các tế bào cơ thể bị nhiễm bệnh

or an army of bacteria killers?

hay một đội quân sát thủ diệt vi khuẩn?

In this case, Mạch ý

Trong trường hợp này,

antibacterial forces are necessary.

lực lượng kháng khuẩn là cần thiết.

It then travels to the closest lymph node

Sau đó nó di chuyển đến hạch bạch huyết gần nhất

in about a day.

trong khoảng một ngày.

Here,

Tại đây,

billions of helper and killer T cells

hàng tỷ tế bào T hỗ trợ và T sát thủ

are waiting to be activated.

đang chờ được kích hoạt.

When T cells are born,

Khi các tế bào T được sinh ra,

they go through a difficult and complicated training process Cụm từ

chúng phải trải qua một quá trình huấn luyện khó khăn và phức tạp

and only a quarter survives.

và chỉ có một phần tư sống sót.

The surviving cells are equipped with a specific setup. Cụm từ

Các tế bào sống sót được trang bị một cấu hình cụ thể.

And the dendritic cell is on its way

Và tế bào đuôi gai đang trên đường

looking for a helper T cell

tìm kiếm một tế bào T hỗ trợ

with a setup that's just right.

với một cấu hình hoàn toàn phù hợp.

It's looking for a helper T cell

Nó đang tìm kiếm một tế bào T hỗ trợ

that combine to the parts of the intruders,

có thể liên kết với các phần của kẻ xâm nhập,

which the dendritic cell has presented on its membrane.

mà tế bào đuôi gai đã trưng bày trên màng của nó.

When it finally finds one,

Khi cuối cùng nó cũng tìm thấy một tế bào phù hợp,

a chain reaction takes place. Cụm từ

một phản ứng dây chuyền sẽ diễn ra.

The helper T cell is activated.

Tế bào T hỗ trợ được kích hoạt.

It quickly duplicates thousands of times.

Nó nhanh chóng nhân bản hàng ngàn lần.

Some become memory T cells

Một số trở thành tế bào T bộ nhớ

that stay in the lymph node

ở lại trong hạch bạch huyết

and will make you practically immune against this enemy.

và sẽ làm cho bạn gần như miễn dịch với kẻ thù này.

Some travel to the field of battle to help out. Cụm động từ

Một số di chuyển đến chiến trường để giúp đỡ.

And the third group goes on to travel to the center of the lymph node Mạch ý

Và nhóm thứ ba tiếp tục đi đến trung tâm của hạch bạch huyết

to activate a very powerful weapons factory.

để kích hoạt một nhà máy vũ khí vô cùng mạnh mẽ.

Like the T cells,

Giống như các tế bào T,

they're born with a specific setup.

chúng được sinh ra với một cấu hình cụ thể.

And when a B cell and a T cell with the same setup meet,

Và khi một tế bào B và một tế bào T có cùng cấu hình gặp nhau,

hell breaks loose. Thành ngữ

một trận chiến dữ dội sẽ bùng nổ.

The B cell duplicates rapidly

Tế bào B nhân bản nhanh chóng

and starts producing millions of little weapons.

và bắt đầu sản xuất hàng triệu vũ khí nhỏ.

They work so hard Ngữ pháp

Chúng làm việc cực kỳ chăm chỉ

that they would literally die from exhaustion very fast.

đến nỗi chúng sẽ thực sự chết vì kiệt sức rất nhanh.

Here,

Tại đây,

helper T cells play another important role. Cụm từ

các tế bào T hỗ trợ đóng một vai trò quan trọng khác.

They stimulate the hardworking factories

Chúng kích thích các nhà máy đang làm việc chăm chỉ

and tell them,

và bảo chúng,

"Don't die yet. Ý định

"Đừng chết vội.

We still need you.

Chúng tôi vẫn cần các bạn.

Keep going."

Tiếp tục đi."

This also ensures that the factories die Ngữ pháp

Điều này cũng đảm bảo rằng các nhà máy sẽ chết

if the infection is over,

nếu nhiễm trùng đã kết thúc,

so the body doesn't waste energy or hurt itself.

nhờ đó cơ thể không lãng phí năng lượng hoặc tự làm tổn thương mình.

But what is produced by the B cells?

Nhưng những gì được sản xuất bởi các tế bào B?

You've heard of them, Cụm từ

Bạn đã nghe nói về chúng rồi,

of course, antibodies.

tất nhiên là kháng thể.

Little proteins that are engineered

Những protein nhỏ bé được thiết kế

to bind to the surface of the specific intruder. Cách dùng từ

để bám vào bề mặt của kẻ xâm nhập cụ thể.

There are even different kinds of antibodies

Thậm chí có những loại kháng thể khác nhau

that have slightly different jobs.

có những công việc hơi khác nhau một chút.

The helper T cells tell the plasma cells

Các tế bào T hỗ trợ cho các tương bào biết

which type is needed the most in this particular invasion. Ngữ pháp

loại nào được cần nhiều nhất trong cuộc xâm lăng cụ thể này.

Millions of them flood the blood

Hàng triệu trong số chúng tràn vào máu

and saturate the body.

và lan tỏa khắp cơ thể.

Meanwhile, at the site of infection, Mạch ý

Trong khi đó, tại vị trí nhiễm trùng,

the situation is getting dire. Cách dùng từ

tình hình đang trở nên tồi tệ.

The intruders have multiplied in number

Những kẻ xâm nhập đã nhân lên về số lượng

and start hurting the body.

và bắt đầu làm tổn thương cơ thể.

Guard and attack cells fight hard,

Các tế bào bảo vệ và tấn công chiến đấu quyết liệt,

but also die in the process.

nhưng cũng chết trong quá trình đó.

Helper T cells support them

Các tế bào T hỗ trợ hỗ trợ chúng

by ordering them to be more aggressive Ngữ pháp

bằng cách ra lệnh cho chúng trở nên hung hăng hơn

and to stay alive longer.

và sống lâu hơn.

But without help, Ngữ pháp

Nhưng nếu không có sự giúp đỡ,

they can't overwhelm the bacteria.

chúng không thể áp đảo được vi khuẩn.

But now,

Nhưng bây giờ,

the second line of defense arrives. Thành ngữ

tuyến phòng thủ thứ hai đã đến.

Billions of antibodies flood the battlefield

Hàng tỷ kháng thể tràn ngập chiến trường

and disable lots of the intruders,

và vô hiệu hóa rất nhiều kẻ xâm nhập,

rendering them helpless Ngữ pháp

khiến chúng trở nên bất lực

or killing them in the process.

hoặc giết chết chúng trong quá trình đó.

They also stun the bacteria

Chúng cũng làm choáng vi khuẩn

and make them an easy target. Ngữ pháp

và biến chúng thành mục tiêu dễ dàng.

Their back is built to connect to killer cells,

Phần đuôi của chúng được cấu tạo để kết nối với các tế bào sát thủ,

so they can connect and kill the enemy more easily.

nhờ đó chúng có thể kết nối và tiêu diệt kẻ thù dễ dàng hơn.

Macrophages are especially good at nomming up the bacteria,

Đại thực bào đặc biệt giỏi trong việc chén sạch vi khuẩn,

which antibodies have attached to.

mà các kháng thể đã bám vào.

Now, the balance shifts. Mạch ý

Lúc này, cán cân đã thay đổi.

In a team effort,

Trong một nỗ lực của tập thể,

the infection is wiped out. Cụm động từ

nhiễm trùng bị quét sạch.

At this point, Mạch ý

Vào thời điểm này,

millions of body cells have already died.

hàng triệu tế bào cơ thể đã chết.

No big deal, Ý định

Không có gì to tát,

the losses are quickly replenished.

những mất mát đó sẽ nhanh chóng được bù đắp.

Most immune cells are now useless

Hầu hết các tế bào miễn dịch bây giờ trở nên vô dụng

and without the constant signals,

và nếu không có các tín hiệu liên tục,

they commit suicide,

chúng sẽ tự sát,

so as not to waste any resources. Ngữ pháp

để không làm lãng phí bất kỳ tài nguyên nào.

But some stay behind, Cụm động từ

Nhưng một số ít ở lại,

the memory cells.

đó là các tế bào bộ nhớ.

If this enemy is encountered ever again in the future, Ngữ pháp

Nếu kẻ thù này xuất hiện một lần nữa trong tương lai,

they will be ready for it

chúng sẽ sẵn sàng đối phó với nó

and probably kill it before you even notice.

và có lẽ sẽ tiêu diệt nó trước khi bạn kịp nhận ra.

This was a very, very simplified explanation

Đây là một lời giải thích rất, rất đơn giản

of parts of the immune system at work. Cụm từ

về một số bộ phận của hệ miễn dịch lúc làm việc.

Can you imagine how complex this system is?

Bạn có thể tưởng tượng hệ thống này phức tạp đến mức nào không?

Even at this level,

Ngay cả ở cấp độ này,

when we ignore so many players and all the chemistry?

khi chúng ta bỏ qua rất nhiều tác nhân và tất cả các phản ứng hóa học?

Life is awfully complicated,

Sự sống thì phức tạp đến đáng sợ,

but if we take the time to understand it, Ngữ pháp

nhưng nếu chúng ta dành thời gian để thấu hiểu nó,

we'll encounter endless wonders

chúng ta sẽ bắt gặp những kỳ quan vô tận

and great beauty.

và vẻ đẹp tuyệt vời.

This bird has magical powers.

Con chim này có sức mạnh phép thuật.

Let's see a demonstration.

Hãy xem một màn trình diễn.

Bring in the latest scientific research. Cụm động từ

Đưa vào nghiên cứu khoa học mới nhất.

Wow,

Chà,

that's a lot of complicated stuff

đó là rất nhiều thứ phức tạp

about the immune system and all its cells.

về hệ miễn dịch và tất cả các tế bào của nó.

How could someone possibly understand all of this?

Làm sao một người có thể hiểu được tất cả những điều này?

Incredible.

Thật không thể tin được.

This overview is delightful

Bức tranh toàn cảnh này rất thú vị

and easy to grasp, Cụm từ

và dễ nắm bắt,

but still scientifically accurate.

nhưng vẫn chính xác về mặt khoa học.

Let's make it a bit more difficult.

Hãy làm cho nó khó hơn một chút.

Can she make all of evolution visible at a glance? Thành ngữ

Cô ấy có thể làm cho toàn bộ quá trình tiến hóa hiển thị trong nháy mắt không?

This is brilliant.

Thật xuất sắc.

You can clearly see the relationships between species

Bạn có thể thấy rõ ràng mối quan hệ giữa các loài

and how they evolved.

và cách chúng tiến hóa.

And look at those illustrations.

Và hãy nhìn vào những hình minh họa đó.

These posters are ready to be shared with the world. Ngữ pháp

Những tấm áp phích này đã sẵn sàng để được chia sẻ với thế giới.

These very special pieces of Kurzgesagt

Những tác phẩm rất đặc biệt này của Kurzgesagt

are now available on our shop

hiện đã có sẵn trên cửa hàng của chúng tôi

along with many other sciencey products,

cùng với nhiều sản phẩm khoa học khác,

all researched with care Ngữ pháp

tất cả đều được nghiên cứu cẩn thận

and created with love

và được tạo ra bằng tình yêu thương

by the birds with magical powers.

bởi những chú chim có sức mạnh phép thuật.

Every Kurzgesagt product you buy

Mỗi sản phẩm Kurzgesagt mà bạn mua

directly funds another moment

trực tiếp tài trợ cho một khoảnh khắc khác

we get to spend working on our videos. Ngữ pháp

mà chúng tôi có thể dành ra để thực hiện các video của mình.

Thank you so much for being a part of our story Ý định

Cảm ơn bạn rất nhiều vì đã là một phần trong câu chuyện của chúng tôi

and for making this channel possible.

và vì đã giúp kênh này có thể tiếp tục hoạt động.